DAAD — Germaniya akademik almashinuv xizmati. U O‘zbekiston fuqarolariga Germaniyada magistratura uchun ikki asosiy grant beradi: barcha yo‘nalishlar bo‘yicha magistratura granti (ish tajribasi talab qilinmaydi) va EPOS (rivojlanish bilan bog‘liq kurslar, kamida ikki yillik ish tajribasi kerak). Ikkalasida ham oyiga 992 yevro stipendiya, sug‘urta va yo‘l puli bor. O‘qish to‘lovini DAAD qoplamaydi, lekin Germaniya davlat universitetlarining ko‘pchiligida magistratura uchun to‘lov yo‘q. Til: dastur ingliz tilida bo‘lsa, IELTS, TOEFL iBT, Duolingo va boshqa sertifikatlar; nemis tilida bo‘lsa, TestDaF, DSH yoki Goethe sertifikati.
Muhim sana: O‘zbekistondan magistratura grantiga ariza 2026-yil 2-noyabrgacha qabul qilinadi (grant 2027-yil oktabridan boshlanadi). Quyidagi ma’lumotlar DAAD’ning grantlar bazasidan, “O‘zbekiston” mamlakati tanlangan holda, 2026-yil 1-oktabrda olingan. DAAD muddatlarni har yili ikkinchi chorakda yangilaydi, shuning uchun topshirishdan oldin bazani qayta oching.
Ikki asosiy grantni solishtirish
| Magistratura granti (All Academic Disciplines) | EPOS (Development-Related Postgraduate Courses) | |
|---|---|---|
| Kimga | Bakalavri bor (grant boshlanishigacha tugatadigan) har qanday yo‘nalish bitiruvchisi | Rivojlanayotgan davlatlar mutaxassislari; O‘zbekiston ro‘yxatda bor |
| Ish tajribasi | Talab qilinmaydi, lekin foydali | Bakalavrdan keyin kamida 2 yil, sohaga oid |
| Qaysi dastur | Germaniyadagi davlat yoki davlat tan olgan universitetdagi istalgan magistratura | Faqat EPOS ro‘yxatidagi kurslar |
| Qayerga topshiriladi | DAAD portaliga | To‘g‘ridan-to‘g‘ri kursning o‘ziga (3 tagacha kurs) |
| Muddat | O‘zbekiston uchun 2026-yil 2-noyabr | Har kursda o‘zicha, ro‘yxatda ko‘rsatilgan |
| Davomiyligi | 10–24 oy | 12–42 oy |
| Diplom yoshi | Odatda 6 yildan eski emas | Odatda 6 yildan eski emas |
Ikkala dasturda ham ariza muddatida Germaniyada 15 oydan ortiq yashagan bo‘lsangiz, arizangiz ko‘rib chiqilmaydi. Doktorantura uchun alohida grantlar bor; ularni ham shu bazada “O‘zbekiston” va “PhD” tanlab qidiring.
Magistratura granti kimga mos: yaqinda bitirgan, yaxshi baholi, aniq dastur tanlagan va motivatsiyasini asoslab bera oladigan nomzodga. EPOS kimga mos: davlat idorasi, kompaniya yoki tashkilotda ikki yildan ortiq ishlagan, o‘qib qaytgach, rivojlanish loyihalarida ishlamoqchi bo‘lgan mutaxassisga.
Grant nimani qoplaydi
Magistratura granti uchun DAAD sahifasida ko‘rsatilganlar:
- oyiga 992 yevro stipendiya;
- tibbiy, baxtsiz hodisa va fuqarolik javobgarligi sug‘urtasi uchun to‘lov;
- yo‘l puli (ariza asosida);
- yiliga 460 yevro o‘quv nafaqasi;
- ayrim hollarda ijara uchun qo‘shimcha to‘lov va oila a’zolari uchun nafaqa;
- onlayn nemis tili kursi, kerak bo‘lsa, o‘qishdan oldin 2, 4 yoki 6 oylik nemis tili kursi va TestDaF yoki DSH imtihoni to‘lovining qaytarilishi.
O‘qish to‘lovini DAAD to‘lamaydi. Germaniyada o‘qish xarajatlari va bepul ta’lim qoidalari haqida Germaniyada ingliz tilida o‘qish sahifasida batafsil yozganmiz.
Til talabi: ingliz yoki nemis
DAAD siz tanlagan dasturning o‘qitish tilini bilishingizni isbotlashni so‘raydi. Sertifikat 3 yildan eski bo‘lmasligi kerak.
| O‘qish tili | DAAD qabul qiladigan sertifikatlar (misollar) |
|---|---|
| Ingliz | IELTS, TOEFL iBT, TOEFL Essentials, Cambridge English, PTE Academic, TOEIC, ISE, onSET English, Duolingo English Test |
| Nemis | TestDaF, DSH, DSD, Goethe-Zertifikat, telc Deutsch, ÖSD, onSET Deutsch |
| Ingliz va nemis | Ikkala tildan ham |
Ikkita tuzoq bor. Birinchisi: DAAD sertifikatni qabul qilgani universitet ham uni qabul qiladi degani emas. Masalan, Duolingo natijasini DAAD qabul qiladi, lekin tanlagan dasturingiz faqat IELTS yoki TOEFL talab qilishi mumkin; ball talabini dastur sahifasidan tekshiring. Ikkinchisi: EPOS’da inglizcha kurslar uchun IELTS yoki TOEFL so‘raladi, institutsional TOEFL qabul qilinmaydi. Nemis tilidagi EPOS kursiga ariza paytida kamida B1 nemis tili sertifikati kerak.
Qaysi imtihonni tanlash haqida Duolingo English Test qo‘llanmasi va IELTS va Duolingo farqi sahifalari yordam beradi.
Hujjatlar ro‘yxati (magistratura granti)
Hujjatlar DAAD portaliga skanerlab yuklanadi; tasdiqlangan nusxa odatda keyin so‘ralishi mumkin. O‘zbek yoki rus tilidagi hujjatlarga nemischa yoki inglizcha tarjima qo‘shiladi.
- CV jadval ko‘rinishida, ko‘pi bilan 3 sahifa.
- Motivatsion xat, 1–3 sahifa: nega Germaniya, nega aynan shu dastur, o‘qishdan keyin nima qilasiz. Tuzilishi: motivatsion xat yozish.
- Universitetdan qabul xati — ariza paytida bo‘lmasa, grant boshlanishidan oldin topshirasiz.
- “Information about your preferred master programmes” shakli — tanlagan dasturlaringiz haqida.
- Transkript va barcha yillik baholar, baholash tizimi izohi bilan.
- Bakalavr diplomi — hali bitirmagan bo‘lsangiz, grant boshlanishigacha.
- Til sertifikati — universitet so‘ramasa ham DAAD’ga yuklanadi.
- Bitta tavsiyanoma universitet o‘qituvchisidan. Qanday so‘rash haqida: universitet uchun tavsiyanoma.
- Maktab attestati barcha baholari bilan.
- Ixtiyoriy: ish joyidan ma’lumotnoma, ko‘ngillilik faoliyati haqida hujjat.
EPOS’da ro‘yxat boshqacha: DAAD shakli, Europass CV, ish beruvchidan muhr va imzoli tavsiyanoma, kamida ikki yillik ish tajribasini ko‘rsatadigan ma’lumotnoma va boshqalar. Ular kursning o‘ziga yuboriladi.
Muddatdan orqaga hisoblangan reja
Grant xati faqat shu universitetga qabul qilingan bo‘lsangiz amal qiladi, universitetga esa o‘zingiz topshirasiz. Shuning uchun ikki jarayon parallel ketadi.
| Qachon | DAAD grant arizasi | Universitetga ariza |
|---|---|---|
| Muddatdan 10–8 oy oldin | Dastur va til talabini aniqlash | DAAD International Programmes bazasida inglizcha dasturlarni tanlash |
| 8–5 oy oldin | IELTS yoki boshqa imtihon | Har dasturning qabul muddati va hujjatlarini yozib olish |
| 5–3 oy oldin | Tavsiyachi bilan kelishish, tarjimalar | Motivatsion xat qoralamasi |
| 1-iyun (portal ochiladi) | Onlayn anketani to‘ldirishni boshlash | Universitet muddatlarini kuzatish |
| 1 oy oldin | Motivatsion xatni yakunlash, hujjatlarni yuklash | Kerak bo‘lsa, universitetga topshirish |
| 1 hafta oldin | Topshirish (oxirgi kunni kutmang) | — |
| Fevral–mart | Tanlov natijasi | Qabul xati kutiladi |
| Oktabr | Grant boshlanadi | O‘qish boshlanadi |
Portal oxirgi kuni Markaziy Yevropa vaqti bilan soat 24:00 da yopiladi; Toshkent vaqti bilan bu ertasi kuni ertalab. Oxirgi kunga qoldirmang: to‘liq bo‘lmagan ariza ko‘rib chiqilmaydi.
Bugun 1-oktabr bo‘lsa va 2-noyabrgacha ulgurmoqchi bo‘lsangiz: til sertifikatingiz allaqachon bor bo‘lishi kerak. Birinchi haftada tavsiyachiga murojaat qiling va tarjimalarni buyurtma qiling, ikkinchi haftada motivatsion xatni yozing, uchinchi haftada dasturlar shaklini to‘ldiring, to‘rtinchi haftada hammasini tekshirib, topshiring. Sertifikat yo‘q bo‘lsa, imtihon sanasi va natija muddatini ko‘rib chiqing; ulgurmasangiz, keyingi yil uchun tayyorlaning.
DAAD arizasini zaiflashtiradigan 6 odat
- Dasturni tanlamasdan ariza. Tanlov komissiyasi dastur tanlovi va tayyorgarlik sifatini alohida baholaydi. “Germaniyada biror magistratura” degan motivatsiya kuchsiz.
- Universitetga topshirishni unutish. DAAD universitetga ariza bermaydi. Grant bo‘lsa-yu qabul bo‘lmasa, grant amal qilmaydi.
- Eski sertifikat. 3 yildan eski IELTS ishlamaydi.
- Ruscha kalka bilan yozilgan xat. “I finished the university with red diploma” o‘rniga “I graduated with honours” yoki “with a first-class degree” deng. “In our days” (в наши дни) emas, “nowadays” yoki “today”.
- Barcha dasturlarga bir xil xat. EPOS’da 3 ta kurs tanlasangiz, bitta umumiy xat yoziladi, lekin unda har bir kurs tanlovini va ustuvorligini tushuntirasiz.
- O‘qituvchiga tavsiyanomani oxirgi haftada so‘rash. Kamida bir oy oldin so‘rang va unga CV hamda motivatsion xatingizni bering.
DAAD holatlari: qaysi grant, qaysi javob?
- 1. Aziza 2025-yilda bakalavrni tugatdi, ish tajribasi yo‘q. Qaysi DAAD granti unga mos?
- 2. Bobur 4 yildan beri viloyat hokimligida ishlaydi va qishloq xo‘jaligini rivojlantirish bo‘yicha magistraturani xohlaydi. U qaysi grantni ko‘rib chiqishi kerak?
- 3. DAAD grantining asosiy stipendiyasi oyiga necha yevro?
- 4. DAAD o‘qish to‘lovini qoplaydimi?
- 5. 2022-yil mart oyida olingan IELTS 2026-yil noyabridagi arizaga yaraydimi?
- 6. EPOS arizasi qayerga yuboriladi?
- 7. DAAD granti bo‘lsa, universitetga alohida ariza kerakmi?
Javoblar
1 — Barcha yo‘nalishlar bo‘yicha magistratura granti (ish tajribasi shart emas). 2 — EPOS: ikki yildan ortiq tajriba va rivojlanish bilan bog‘liq maqsad bor. 3 — 992 yevro. 4 — Yo‘q. 5 — Yo‘q: sertifikat 3 yildan eski bo‘lmasligi kerak. 6 — Kursning o‘ziga, DAAD’ga emas. 7 — Ha, qabul xati bo‘lmasa, grant amal qilmaydi.
Motivatsion xat va intervyu uchun gapirish mashqi
DAAD komissiyasi motivatsiyangiz va istiqbollaringizni baholaydi, ayrim dasturlar esa suhbat ham o‘tkazadi. BandMate ilovasida Bandi bilan “Why Germany?”, “Why this programme?”, “What will you do after returning?” kabi savollarga ovoz chiqarib javob bering: bu xat uchun fikrlarni tartiblashga ham yordam beradi. Ilova fikri rasmiy baho emas.
Manbalar
Barcha sahifalar 2026-yil 1-oktabrda, DAAD bazasida “Uzbekistan” tanlangan holda tekshirilgan.
- DAAD: Study Scholarships – Master Studies for All Academic Disciplines — O‘zbekiston uchun muddat, stipendiya, hujjatlar, til sertifikatlari.
- DAAD: Development-Related Postgraduate Courses (EPOS) — EPOS shartlari va hujjatlari.
- DAAD: EPOS’ga huquqli davlatlar ro‘yxati (PDF) — O‘zbekiston ro‘yxatda.
- DAAD: Important information for scholarship applicants — umumiy qoidalar.
- DAAD Markaziy Osiyo mintaqaviy ofisi — mintaqa bo‘yicha maslahat.
