CEFR ingliz tili imtihoni formati: bo‘limlar, savollar va vaqt

Ingliz tilidan milliy sertifikatning Multilevel (ko‘p darajali) formati B1, B2 va C1 darajalarini bitta imtihonda aniqlaydi. Yozma qism 2 soat 45 daqiqa davom etadi: tinglab tushunish (45 daqiqa, 35 savol), o‘qish (60 daqiqa, 35 savol) va yozma ish (60 daqiqa, 3 topshiriq). Gapirish bo‘limi alohida kunda o‘tadi, taxminan 15 daqiqa davom etadi va uch qismdan iborat, birinchi qism esa 1.1 va 1.2 ga bo‘linadi.

Jadvallar Bilim va malakalarni baholash agentligining rasmiy format sahifasi (oxirgi yangilanish 2025-yil 13-oktabr), gapirish bo‘limining yangi formati va baholash mezonlari hujjatlaridan olingan. Agentlik formatga o‘zgartirish kiritilishi mumkinligini alohida yozgan, shuning uchun imtihonga yozilishdan oldin manbalardagi sahifani bir marta qayta oching.

Umumiy ko‘rinish

Bo‘lim	Vaqt	Tuzilish	Kim baholaydi
Listening (tinglab tushunish)	45 daqiqa	6 qism, 35 savol	Javoblar maxsus dastur bilan tekshiriladi
Reading (o‘qish)	60 daqiqa	5 qism, 35 savol	Javoblar maxsus dastur bilan tekshiriladi
Writing (yozma ish)	60 daqiqa	2 qism, 3 topshiriq	Imtihon komissiyasi (ekspertlar)
Speaking (gapirish)	taxminan 15 daqiqa	1.1, 1.2, 2 va 3-qism	Imtihon komissiyasi (ekspertlar)

Listening: 6 qism, 35 savol

Har bir audio ikki marta eshittiriladi. Har matndan oldin savollarni ko‘rib chiqish uchun 15–30 soniya beriladi. Audiolarning umumiy davomiyligi taxminan 35 daqiqa, javob varaqasini to‘ldirish uchun yana 10 daqiqa ajratiladi.

Qism	Savollar soni	Audio	Topshiriq turi
1	8	5–10 soniyalik dialog boshlanishi	Savol va 3 ta javob varianti
2	6	2–3 daqiqalik monolog	Bo‘sh joy: bitta so‘z va/yoki raqam
3	4	4 ta qisqa monolog, har biri 30 soniya	Moslashtirish: 6 variant, 2 tasi ortiqcha
4	5	2–3 daqiqalik monolog yoki dialog	Moslashtirish: 8 variant, 3 tasi ortiqcha
5	6	3 ta dialog, har biri 60 soniya, har biriga 2 savol	Savol va 3 ta javob varianti
6	6	3 daqiqalik ma’ruza	Bo‘sh joy: bitta so‘z va/yoki raqam

Amaliy xulosa: 35 savolning 12 tasida (2- va 6-qism) javobni o‘zingiz yozasiz. Bu joyda so‘zni eshitish yetmaydi, uni to‘g‘ri yozish ham kerak. Har bir qism uchun usul va transkriptli mashqlar Multilevel listening tayyorgarligi sahifasida.

Reading: 5 qism, 35 savol

Reading uchun ajratilgan 60 daqiqa javob varaqasini to‘ldirish vaqtini ham o‘z ichiga oladi, alohida qo‘shimcha vaqt berilmaydi.

Qism	Savollar	Matn	Topshiriq turi
1	1–6	Taxminan 150 so‘zli ommabop matn	Bo‘sh joy: bitta so‘z
2	7–14	8 ta qisqa e’lon yoki reklama matni (jami taxminan 300 so‘z)	Moslashtirish: 10 variant, 2 tasi ortiqcha
3	15–20	Taxminan 600 so‘zli maqola	Paragraflarga sarlavha tanlash: 8 variant, 2 tasi ortiqcha
4	21–29	Taxminan 600 so‘zli maqola	21–24: 4 variantli test; 25–29: True / False / Not Given
5	30–35	Taxminan 600 so‘zli maqola	30–33: bo‘sh joy (so‘z va/yoki raqam); 34–35: 4 variantli test

Uchta uzun matn va qisqa matnlar birgalikda 2 000 so‘zdan oshadi. Bir soatda buni so‘zma-so‘z tarjima qilib ulgurib bo‘lmaydi. Vaqt taqsimoti va javobni matndagi dalil bilan tekshirish usuli Multilevel reading strategiyasida berilgan.

Writing: 3 topshiriq, 60 daqiqa

Topshiriq	Nima yoziladi	Hajm	Yozma ish balidagi ulushi
1.1	Berilgan xat yoki e’lon asosida do‘stga norasmiy elektron xat	50 so‘z	1-qism jami: 12 ball (33%)
1.2	Shu vaziyat bo‘yicha notanish shaxsga (rahbariyat, mijozlar xizmati) rasmiy elektron xat	120–150 so‘z	1-qism jami: 12 ball (33%)
2	Onlayn nashr uchun matn: blog posti, forum posti yoki jurnal maqolasi	180–200 so‘z	24 ball (67%)

Ulushlar agentlikning 2023-yil martda tasdiqlangan baholash mezonlaridan olingan. Yozma ish uchun ekspertlar bahosi 36 ballik xom balldan jadval orqali 75 ballik shkalaga o‘tkaziladi. Demak, 2-qism birinchi qismdagi ikki xatdan ikki barobar og‘ir, vaqtni ham shunga qarab taqsimlang.

E’tibor bering: Vazirlar Mahkamasining 73-son qarori bilan tasdiqlangan reglamentda Multilevel yozma ishi umumiy tarzda “100–150 va 200–250 so‘z” deb tavsiflangan. Agentlikning format sahifasi esa aniqroq raqamlarni beradi (50, 120–150 va 180–200 so‘z). Tayyorgarlikda format sahifasi va rasmiy test namunasiga tayaning, imtihon kuni esa topshiriq matnidagi ko‘rsatmaga amal qiling.

Speaking: yangi format

Agentlikning namunaviy topshiriqlariga ko‘ra, savol beriladi va nomzod signal (chime) eshitilgandan keyin gapira boshlaydi. Har javob uchun vaqt qat’iy belgilangan.

Qism	Daraja	Savollar	Nima qilinadi	Tayyorgarlik	Javob vaqti
1.1	A1–A2	3	Tanish mavzular: uy, oila, do‘stlar, qiziqishlar	Yo‘q	Har biriga 30 soniya
1.2	B1	3	Bir mavzudagi 2 ta rasm: tasvirlash, fikr bildirish va asoslash	Yo‘q	4-savol 45 soniya, 5- va 6-savol 30 soniyadan
2	B2	3	Rasm va 3 savol birdaniga beriladi; rasmni tasvirlash talab qilinmaydi	1 daqiqa	Uchala savolga jami 2 daqiqa
3	C1	1	Mavzu va “for / against” ro‘yxatlari: argumentning ikki tomonini tahlil qilish	1 daqiqa	2 daqiqa

Rasmiy namunada 3-qism ko‘rsatmasi har bir ro‘yxatdan ikkitadan fikr tanlab, muvozanatli argument aytishni so‘raydi. Ekspertlar uch turdagi topshiriq bo‘yicha umumlashgan baho qo‘yadi, xom ball (0–21) reyting shkalasi orqali 0–75 ga o‘tkaziladi.

Birinchi oltita savolning har biriga 30–45 soniya beriladi. Kirish gapiga 10 soniya sarflasangiz, asosiy fikr va misolga vaqt qolmaydi. Shu sababli 1-qismda birinchi gapning o‘zida savolga javob bering.

Ball va daraja qanday hisoblanadi?

Listening va Reading natijalari Rasch modeli bilan hisoblanadi va standart shkalaga keltiriladi, shkalaning eng yuqori bali 75. Writing va Speaking ekspertlar bahosidan jadval orqali 0–75 ga o‘tkaziladi. So‘ng to‘rt bo‘lim bo‘yicha o‘rtacha ball hisoblanadi va daraja quyidagi jadval bilan aniqlanadi:

Daraja	Umumiy ball	Listening va Reading’da to‘g‘ri javoblarning taxminiy soni (35 tadan)
C1	65–75	28–35
B2	51–64	18–27
B1	38–50	10–17
B1 dan past	0–37	0–9

“Taxminiy” so‘ziga e’tibor bering. Rasch modelida ball faqat to‘g‘ri javoblar soniga emas, savollarning qiyinligiga ham bog‘liq. Uyda ishlagan testingizda 27 ta to‘g‘ri javob chiqsa, bu “aniq B2” degani emas, B2 atrofidagi taxmin, xolos. IELTS bandlari bilan solishtirishda ham ehtiyot bo‘ling: CEFR va IELTS ballarini taqqoslash sahifasida bunday taqqoslashning chegaralari tushuntirilgan.

O‘zbek talabgor uchun formatdan chiqadigan 4 xulosa

Imlo ballga ta’sir qiladi. Listening 2- va 6-qism hamda Reading 1- va 5-qismda javobni yozasiz. “Recieve”, “goverment”, “bussines” kabi xato yozilgan so‘z to‘g‘ri deb hisoblanmasligi mumkin, shuning uchun ko‘p uchraydigan so‘zlar imlosini alohida mashq qiling.
Bitta so‘zli bo‘sh joy grammatikani ham tekshiradi. Reading 1-qismda bo‘sh joyga mazmun so‘zi emas, “the”, “of”, “which”, “although” kabi grammatik so‘z kerak bo‘lishi mumkin. O‘zbek tilida artikl yo‘qligi uchun aynan shu joyda xato ko‘p bo‘ladi.
Bir vaziyat, ikki uslub. Writing 1-qismda ikki xat bitta vaziyat haqida, lekin biri do‘stga, biri rasmiy shaxsga yoziladi. “Dear teacher” yoki “Hello, Sir” kabi aralash murojaat o‘rniga “Hi Aziz” va “Dear Sir or Madam” ni aniq ajrating.
30 soniyada uch bo‘g‘in. Speaking 1.1 da 30 soniya taxminan 3–4 gap: javob, sabab va kichik misol. Uzun kirish kerak emas.

Mini-test: formatni bilasizmi?

1. Listeningning qaysi qismlarida javobni o‘zingiz yozasiz?
2. Reading 4-qismda True/False/Not Given savollari nechta?
3. Writing 1.2 topshirig‘i necha so‘z bo‘lishi kerak?
4. Speakingning qaysi qismida rasm bo‘ladi, lekin uni tasvirlash shart emas?
5. Bo‘limlar bo‘yicha ballaringiz 60, 55, 48 va 52 bo‘lsa, o‘rtacha ball va daraja qanday?
6. Listeningda har bir audio necha marta eshittiriladi?

Kalit: 1 — 2- va 6-qismda (jami 12 savol). 2 — beshta (25–29-savollar). 3 — 120–150 so‘z. 4 — 2-qismda. 5 — (60 + 55 + 48 + 52) : 4 = 53,75, bu 51–64 oralig‘iga tushadi, ya’ni B2. 6 — ikki marta.

Formatni amalda sinab ko‘ring

Jadvalni o‘qish bir narsa, 2 soat 45 daqiqa uzluksiz ishlash boshqa. Agentlikning test namunalari sahifasida “Ingliz Multilevel” namunasi arxiv ko‘rinishida joylashtirilgan. Uni uyda CEFR mock test tartibida, taymer bilan ishlab ko‘ring.

BandMate bilan gapirish mashqi

BandMateda Bandi bilan ovozli suhbat qurib, qisqa javobni vaqt ichida aytishni mashq qilishingiz mumkin. Ilovada darslar va talaffuz bo‘yicha fikr ham bor. BandMate Multilevel imtihonining rasmiy simulyatori emas, uning bahosi agentlik ballari o‘rnini bosmaydi.

Manbalar

BandMate’ni Google’da afzal manba qiling