Multilevel Listening 1-qismida 8 ta savol bor: siz 5–10 soniyalik qisqa gapni — suhbatning birinchi replikasini — eshitasiz va uchta variantdan mosini tanlaysiz. Bu qism har bir so‘zni emas, gapning vazifasini tushunishni tekshiradi: bu taklifmi, uzrmi, iltimosmi yoki savolmi. Quyida rasmiy format, ishlash usuli, 16 ta mashq va izohli javob kaliti bor.
Rasmiy formatda nima yozilgan
Bilim va malakalarni baholash agentligining test formati sahifasida Multilevel tinglab tushunish bo‘limi shunday tavsiflangan:
| Ko‘rsatkich | Rasmiy tavsif |
|---|---|
| 1-qism savollari | 8 ta |
| Matn turi | 5–10 soniyali matn, dialogning birinchi qismi |
| Tekshiriladigan ko‘nikma | Nutqning umumiy mazmunini tushunish |
| Savol turi | Savol va 3 ta javob varianti |
| Butun bo‘lim | 45 daqiqa, 6 qism, 35 savol |
Shu sahifada har bir matn ikki marta eshittirilishi va audiodan oldin savollar bilan tanishish uchun 15–30 soniya berilishi yozilgan. Hujjatning o‘zida format aprobatsiyadan keyin o‘zgarishi mumkinligi aytilgan. Shuning uchun imtihondan oldin sahifani yana bir bor oching va rasmiy test namunalaridagi ingliz tili Multilevel namunasidan topshiriq ko‘rsatmasining aniq matnini tekshiring. Mock testlarda bu qism odatda “Choose the correct reply” ko‘rinishida beriladi.
Bu sahifadagi barcha replikalar mashq uchun yozilgan; ular rasmiy test savollari emas.
Bitta misolda mantiq
Siz eshitasiz: “Would you mind closing the window?”
A) Yes, I’d love to.
B) Not at all. It’s a bit cold in here.
C) It’s closed on Sundays.
To‘g‘ri javob — B. “Would you mind…?” so‘zma-so‘z “Qarshi emasmisiz?” degani. “Not at all” — “yo‘q, qarshi emasman”, ya’ni rozilik. A variant “Would you like…?” taklifiga mos keladi. C variantda closed so‘zi eshitgan so‘zingizga o‘xshaydi, lekin mazmuni boshqa. Bu “aks-sado” tuzog‘i.
Har bir savolga 10 soniyalik usul
- Audiodan oldin (15–30 soniya): uchala variantni o‘qing va har birining yoniga vazifasini yozing: rozilik, rad, joy, vaqt, uzr, miqdor. Butun gapni tarjima qilmang, faqat vazifani belgilang.
- Birinchi eshitish: gapning boshidagi 2–3 so‘zga diqqat qiling. Savol so‘zi (when, where, how long, whose), modal fe’l (could, would, shall) va zamon (did, have, will) javob turini hal qiladi.
- Tanlash: variant vazifa, zamon va shaxs bo‘yicha mos kelishini tekshiring. Eshitgan so‘zingiz aynan takrorlangan variantga alohida shubha bilan qarang.
- Ikkinchi eshitish: faqat tanlovingizni tasdiqlang. Agar ikki variant orasida qolsangiz, qaysi biri suhbatni tabiiy davom ettirishini o‘ylang.
- Keyingi savolga o‘ting: bitta savolda qolib ketmang. Belgilanmagan savol uchun kamida bitta variantni tanlab qo‘ying.
Chalg‘ituvchi variantlarning 5 turi
| Tur | Replika | Noto‘g‘ri variant | Nega noto‘g‘ri |
|---|---|---|---|
| Aks-sado so‘z | Did you book the tickets? | Yes, I like reading books. | Book takrorlangan, ma’no boshqa |
| Savol so‘zi almashgan | How long did you stay in Samarkand? | At my cousin’s house. | Wherega javob, how longga emas |
| Zamon mos emas | Have you finished the report? | Yes, I will. | Tugallangan ish haqida so‘ralgan |
| Vazifa mos emas | Thanks for helping me. | Yes, please. | Minnatdorchilikka taklifdek javob |
| Shaxs mos emas | Where are your parents from? | I’m from Namangan. | Ota-ona haqida so‘ralgan, o‘zi haqida javob |
Mashq: 16 ta replika
Sherigingiz har bir replikani ovoz chiqarib o‘qisin, siz esa matnni ko‘rmay faqat variantlarga qarang. Sherik bo‘lmasa, replikalarni telefonga yozib oling va ertasi kuni tinglang. Har bir savolga 10 soniyadan ortiq vaqt sarflamang.
1. Could you tell me the way to the nearest metro station? — A) It takes about ten minutes by car. B) Sure, go straight and turn left at the bank. C) I usually go by metro.
2. I’m sorry I’m late. The traffic was terrible. — A) Don’t worry, we’ve only just started. B) Yes, it’s very late. C) I’ll take a taxi.
3. Shall we meet at Chorsu Bazaar on Saturday? — A) I met him last Saturday. B) Good idea. What time suits you? C) Yes, it’s a big bazaar.
4. How long have you been learning English? — A) For about three years. B) At a language centre. C) Twice a week.
5. Would you like some more plov? — A) Yes, I like cooking. B) No, thanks. I’m full. C) I made it yesterday.
6. Whose laptop is this? — A) It’s on the table. B) I think it’s Aziz’s. C) It’s a new one.
7. Do you mind if I open the window? — A) Yes, please do. B) No, go ahead. C) I’ll open the door.
8. What’s the weather going to be like tomorrow? — A) It was sunny all day. B) They say it’ll rain in the afternoon. C) I like warm weather.
9. Have you finished the report for Monday? — A) Almost. I just need to check the figures. B) Yes, I’ll finish it. C) On Monday morning.
10. Excuse me, is this seat taken? — A) No, I didn’t take it. B) Sorry, my friend is sitting here. C) Yes, please take it.
11. How often do you go to the gym? — A) About three times a week. B) For two hours. C) Near my university.
12. Congratulations on your new job! — A) Thank you! I’m really excited. B) Yes, it’s a new building. C) You’re welcome.
13. Can I pay by card? — A) I’m afraid we only accept cash. B) It costs forty thousand. C) Yes, I’ve got a card.
14. Why didn’t you come to the lesson yesterday? — A) Because I’m coming tomorrow. B) I had a bad cold. C) At nine o’clock.
15. I can’t find my keys anywhere. — A) Have you checked your jacket pocket? B) Yes, I can find them. C) They’re very expensive keys.
16. Let’s take a taxi. It’s getting late. — A) I’d rather walk. It’s only ten minutes away. B) The taxi was late. C) Yes, it’s late in the evening.
Javob kaliti va izohlar
| Savol | Javob | Qisqa izoh |
|---|---|---|
| 1 | B | A — vaqt haqida; yo‘l so‘ralgan |
| 2 | A | Uzrga tinchlantiruvchi javob; C aks-sado (traffic → taxi) |
| 3 | B | Taklifga rozilik va aniqlashtiruvchi savol |
| 4 | A | How long → muddat; C chastota (how oftenga javob) |
| 5 | B | Taklifni muloyim rad etish |
| 6 | B | Whose → egasi; A joy haqida |
| 7 | B | “Do you mind…?”ga “No” = ruxsat; A ichidagi “Yes” qarshilikni bildiradi |
| 8 | B | Kelasi zamon; A o‘tgan zamon |
| 9 | A | Tugallanganlik haqida; B zamon mos emas |
| 10 | B | “Joy band” degan ma’no; A aks-sado (taken → take) |
| 11 | A | How often → chastota; B davomiylik |
| 12 | A | Tabrikka minnatdorchilik; C “Thank you”ga javob |
| 13 | A | Ruxsat so‘ralgan, narx emas |
| 14 | B | Why → sabab; A mantiqsiz, C vaqt |
| 15 | A | Muammoga yordam taklifi |
| 16 | A | Taklifga muqobil fikr; B va C aks-sado |
14–16 to‘g‘ri bo‘lsa, bu turdagi savollarni yaxshi tushunasiz. 10 tadan kam bo‘lsa, xatolaringizni yuqoridagi beshta chalg‘ituvchi tur bo‘yicha guruhlang: qaysi tur ko‘p takrorlanganini ko‘rasiz.
O‘zbek o‘quvchilari qayerda ko‘p adashadi
“Mind” savollarida ha/yo‘q mantiqi. O‘zbekcha “Qarshi emasmisiz?” savoliga ham “ha” deb rozilik bildiramiz. Inglizchada “Do you mind…?” savoliga rozilik “No, not at all” yoki “Go ahead” bo‘ladi. Shu qoidani alohida yodlab oling.
Inkor savollar. “Aren’t you coming?” savoliga kelmasangiz, inglizcha javob “No, I’m not” bo‘ladi. O‘zbekcha mantiq bilan “Yes” deyish ma’noni teskari qiladi.
Qisqargan shakllar. I’d — I would yoki I had; he’s — he is yoki he has. Won’t (/wəʊnt/) va want (/wɒnt/) tez nutqda aralashib ketadi: “I won’t go” bilan “I want to go” ma’nosi qarama-qarshi.
Oxirgi undoshlar. Worked so‘zidagi /t/ tovushi zamonni ko‘rsatadi. Rus va o‘zbek tilida so‘z oxiridagi undosh ko‘pincha kuchsiz talaffuz qilinadi, shu sabab o‘quvchi work bilan worked orasidagi farqni eshitmay qoladi. Bu farq ayniqsa 8 va 9-savollarga o‘xshash topshiriqlarda muhim.
Har so‘zni tarjima qilish. 5–10 soniyalik gapda tarjimaga vaqt yo‘q. Gap vazifasini aniqlashga o‘rganing: Could you…? — iltimos, Shall we…? — taklif, I’m sorry… — uzr.
Kundalik 15 daqiqalik mashq
- 5 daqiqa: inglizcha serial yoki podkastdan qisqa savolni eshiting, pauza qiling va javobni ovoz chiqarib bashorat qiling. Keyin davomini tinglab solishtiring.
- 5 daqiqa: bugungi 16 ta replikadan xato qilganlaringizni qayta o‘qing va har biriga o‘zingiz yana bitta to‘g‘ri javob o‘ylab toping.
- 5 daqiqa: would you mind, shall we, how long, how often, whose bilan bittadan savol tuzib, telefonga yozing va ertaga javob bering.
Butun bo‘lim bo‘yicha xatolarni tahlil qilish tizimi CEFR Multilevel Listening tayyorgarligi maqolasida bor. To‘liq sinovni vaqt bilan o‘tkazish uchun uyda CEFR mock test qo‘llanmasidan foydalaning. Boshqa bo‘limlar ro‘yxati CEFR va Multilevel sahifasida.
BandMate bilan quloqni tez replikaga o‘rgatish
1-qism tez va qisqa jonli nutqqa munosabat bildirishni talab qiladi. BandMateda Bandi bilan ovozli suhbatda savollarga shu zahoti javob berasiz, bu esa “savolni eshitish — mos javob topish” reaksiyasini mashq qiladi. Ilova rasmiy Multilevel Listening testi emas va natijangizni sertifikat darajasiga aylantirmaydi; rasmiy namunalar bilan ishlashni ham davom ettiring.
Manbalar
- Bilim va malakalarni baholash agentligi: test sinovlari formati (Multilevel bo‘limi)
- UZBMB: test sinovlari formati
- UZBMB: test namunalari



