Bolalar uchun eng foydali ingliz tili o‘yinlari — tayyorgarliksiz o‘ynaladigan va bitta iborani ko‘p marta takrorlatadiganlari: I spy (ranglar va harflar), Simon says (tana a’zolari va buyruqlar), bingo (sonlar va so‘zlar). 3–5 yoshda harakatli o‘yinlar, 6–9 yoshda kartochka va musobaqa, 10–12 yoshda so‘z topish va savol-javob o‘yinlari yaxshi ishlaydi. Bitta o‘yin 5–10 daqiqa davom etsin va bola hali qiziqib turganda to‘xtating.
Hozir bitta o‘yinni sinab ko‘ring: “Touch something red!” deng. Bola uydagi qizil narsaga yugurib borib tegsin. Keyin blue, green, yellow. Bu ikki daqiqalik o‘yin to‘rt rangni takrorlaydi.
20 o‘yin bir jadvalda
| № | O‘yin | Yosh | Joy | So‘z mavzusi |
|---|---|---|---|---|
| 1 | I spy | 4+ | uy, sinf | ranglar, harflar |
| 2 | Simon says | 3+ | uy, sinf | tana a’zolari, fe’llar |
| 3 | Bingo | 5+ | sinf, oila | sonlar, so‘zlar |
| 4 | What’s missing? | 4+ | uy, sinf | narsalar, ovqat |
| 5 | Where is teddy? | 3+ | uy | in, on, under |
| 6 | Touch something… | 3+ | uy | ranglar |
| 7 | Hot and cold | 4+ | uy | yo‘nalish, narsalar |
| 8 | Memory (juftini top) | 4+ | uy, sinf | istalgan mavzu |
| 9 | Do‘kon o‘yini | 5+ | uy | ovqat, sonlar |
| 10 | Sehrli xalta | 3+ | uy, sinf | o‘yinchoqlar, narsalar |
| 11 | Show me! | 4+ | uy, sinf | fe’llar, sport |
| 12 | Musiqa to‘xtaganda — “Stop!” | 3+ | uy, sinf | buyruqlar |
| 13 | Doskaga poyga | 7+ | sinf | harflar, imlo |
| 14 | Snowman (so‘zni top) | 8+ | uy, sinf | imlo |
| 15 | Buzilgan telefon | 7+ | sinf | iboralar |
| 16 | 20 ta savol | 8+ | uy, sinf | hayvonlar, narsalar |
| 17 | Kategoriyalar | 8+ | uy, sinf | istalgan mavzu |
| 18 | So‘z zanjiri | 9+ | uy, sinf | lug‘at, imlo |
| 19 | Buzz | 8+ | sinf | sonlar |
| 20 | Savol to‘pi | 5+ | uy, sinf | o‘zi haqida savollar |
Kichik bolalar uchun harakatli o‘yinlar (3–5 yosh)
2. Simon says. Siz buyruq berasiz, bola bajaradi, lekin faqat Simon says bilan boshlangan buyruqni: Simon says touch your nose! Agar Touch your nose! desangiz, bola qimirlamasligi kerak. Kichik bolalarga bu qoidani darrov bermang, avval shunchaki buyruqlarni bajarsin. Tana a’zolari bilan to‘liq variant tana a’zolari o‘yinlari sahifasida.
5. Where is teddy? Ayiqchani yashiring, bola topgach, qayerda ekanini birga aytasiz: It’s under the table! It’s in the box! It’s on the chair! Uch predlog (in, on, under) shu o‘yinning o‘zida o‘rganiladi.
6. Touch something… “Touch something red / blue / soft!” Bola yugurib borib tegadi. Kattaroq bolalarga Touch something round yoki something made of wood.
10. Sehrli xalta. Xaltaga 5 ta narsa soling. Bola qaramasdan qo‘l solib ushlaydi: What is it? — It’s a spoon! Ko‘rmasdan topish bolaga juda qiziq.
12. Musiqa to‘xtaganda. Inglizcha qo‘shiq qo‘yasiz, bola raqsga tushadi. Musiqani to‘xtatib Stop! deysiz, bola haykal bo‘lib qotadi. Keyin buyruq qo‘shing: Stop and sit down! Stop and jump!
Kichik bolalar bilan ishlatiladigan rasmlar:
Uy va sinf uchun o‘yinlar (5–9 yosh)
1. I spy. “I spy with my little eye something… green!” Bola ko‘z bilan qidirib, taxmin qiladi: Is it the apple? 6 yoshdan keyin rang o‘rniga harf ishlating: something beginning with B.
3. Bingo. 3×3 katak chizing, har katakka 1–20 oralig‘idagi son yoki mavzudagi so‘z yoziladi. Siz aytasiz, bola belgilaydi. Birinchi to‘liq qator — Bingo! Oilada o‘ynasa, bobo-buvi ham qo‘shila oladi.
4. What’s missing? Stolga 5–6 ta narsa qo‘ying, nomlang. Bola ko‘zini yumadi (Close your eyes!), siz bittasini olasiz. Open your eyes. What’s missing? — The cup!
7. Hot and cold. Narsani yashirasiz, bola qidiradi. Yaqinlashsa Hot! Hotter!, uzoqlashsa Cold! Freezing! deysiz. Bola hot va cold so‘zlarini birinchi kundayoq o‘rganadi.
8. Memory. 6–8 juft kartochkani teskari qo‘ying. Har ochganda so‘zni aytish shart: Apple… banana. No! Juftini topgan kartani oladi. Kartochka tayyorlash usullari rangli so‘z kartochkalari sahifasida.
9. Do‘kon o‘yini. Mevalar, o‘yinchoq pullar. Bola sotuvchi, siz xaridor: Can I have two apples, please? — Here you are. — How much is it? — Five, please. Keyin rollarni almashtiring.
11. Show me! Show me swimming! Show me sleeping! Show me a cat! Bola harakat bilan ko‘rsatadi. Keyinroq bola o‘zi harakat qiladi, siz topasiz: Are you swimming?
13. Doskaga poyga. Sinf ikki jamoaga bo‘linadi. O‘qituvchi so‘z aytadi, har jamoadan bittadan o‘quvchi doskaga yugurib borib yozadi. Birinchi to‘g‘ri yozgan jamoaga ochko.
15. Buzilgan telefon. Birinchi o‘quvchi qo‘shnisining qulog‘iga gap aytadi: My cat likes milk. Gap qatordan o‘tib oxirgi o‘quvchi uni baland aytadi. Buzilgan joylar ko‘pincha talaffuz xatosi bo‘ladi, shuning uchun o‘yindan keyin to‘g‘ri variantni birga takrorlang.
20. Savol to‘pi. To‘pni otganingizda savol berasiz: What’s your name? How old are you? What’s your favourite colour? Tutgan bola javob berib, to‘pni boshqasiga savol bilan otadi. Bolani gapirtirish usullari bolalar uchun speaking mashqlari sahifasida.
Katta bolalar uchun so‘z o‘yinlari (8–12 yosh)
14. Snowman. So‘z o‘rniga chiziqchalar chizing: _ _ _ _ _. Bola harf aytadi (Is there an E?). Noto‘g‘ri harf uchun qordan odamning bir qismi chiziladi. Qordan odam tugaguncha so‘zni topishi kerak.
16. 20 ta savol. Siz bir hayvon yoki narsani o‘ylaysiz. Bola faqat ha/yo‘q savol beradi: Is it an animal? Is it big? Can it swim? Bu o‘yin savol tuzishni juda yaxshi mashq qildiradi.
17. Kategoriyalar. Harf va kategoriya tanlanadi: “Fruit, letter P!” — pear, peach, pineapple. 30 soniyada eng ko‘p so‘z topgan yutadi.
18. So‘z zanjiri. Oldingi so‘zning oxirgi harfi bilan yangi so‘z: dog — girl — lemon — nose — egg. Qaytarilgan so‘z mumkin emas.
19. Buzz. Sinf navbat bilan sanaydi: one, two… 3 ga bo‘linadigan son o‘rniga Buzz! deyiladi. Adashgan o‘quvchi o‘tiradi. Sonlarni avtomatik aytishni mashq qildiradi.
Sinfda o‘yin paytida kerak bo‘ladigan so‘z va iboralar:
O‘yinni foydali qiladigan 4 qoida
- Bitta o‘yin — bitta ibora. Masalan, bingo faqat sonlar uchun. Bir o‘yinda uchta yangi mavzu bolani charchatadi.
- Bola g‘alaba qilsin. Ayniqsa 3–6 yoshda. Yutqazish qo‘rquvi paydo bo‘lsa, o‘yin qiziqarli bo‘lishdan qoladi.
- Rollarni almashtiring. Bola ham Simon bo‘lib buyruq bersin. Buyruq berish tushunishdan ko‘ra ko‘proq nutqni talab qiladi.
- Xatoni o‘yinni to‘xtatmasdan tuzating. Bola two apple desa, Yes, two apples! deb davom eting.
Bu o‘yinlarni kunlik 10 daqiqalik rejaga qanday joylash kerakligi uyda bolalar uchun ingliz tili sahifasida yozilgan.
Test: qaysi o‘yin mos?
- 1. 4 yoshli bola in, on, under so‘zlarini o‘rganishi kerak.
- 2. Sinfda sonlarni tez aytishni mashq qilish kerak.
- 3. 10 yoshli bola savol tuzishda qiynaladi.
- 4. Bola rangni biladi, lekin harflarni endi boshlagan.
- 5. Bola bir joyda o‘tira olmaydi, harakat kerak.
- 6. Yangi so‘zlarni kartochkalar bilan takrorlash kerak.
Javoblar
- 1. Where is teddy? (5)
- 2. Buzz (19) yoki bingo (3).
- 3. 20 ta savol (16).
- 4. I spy harf bilan: something beginning with… (1)
- 5. Simon says (2), musiqa to‘xtaganda (12) yoki Touch something (6).
- 6. Memory (8) yoki What’s missing? (4)
Ota-ona va o‘qituvchi uchun
O‘yinlardagi buyruq va iboralarni ishonch bilan aytish uchun ularni oldindan ovoz chiqarib mashq qilib oling. BandMate ilovasida Bandi bilan gaplashib, talaffuzingiz bo‘yicha fikr olasiz.
Bugun kechqurun jadvaldan bitta o‘yin tanlang va 5 daqiqa o‘ynang. Bola “Yana!” desa — o‘yin topildi.
BandMate’ni Google’da afzal manba qiling
