So‘z boyligi asoslariO‘zbekcha

Oila a’zolari inglizcha: amaki, tog‘a, xola, kelin va in-laws

Oila a’zolari inglizcha talaffuz va misol bilan: amaki, tog‘a, amma, xola, kelin, qaynona, jiyan, quda qanday aytiladi, oilani tanishtirish namunasi va mashq.

Uch avlod o‘zbek oilasi dasturxon atrofida, har bir a’zoning inglizcha nomi ko‘rsatilgan

Ingliz tilida qarindoshlik so‘zlari o‘zbek tilidagidan kamroq. Amaki ham, tog‘a ham uncle; amma ham, xola ham aunt; barcha amakivachcha, xolavachcha va tog‘avachchalar bitta so‘z bilan cousin. Aniqlik kerak bo‘lsa, kimning tomonidan ekanini qo‘shasiz: my dad’s brother, my aunt on my mum’s side. Quyida asosiy so‘zlar, in-laws, o‘zbekcha atamalar jadvali va oilani tanishtirish namunasi bor.

Yaqin oila

InglizchaTalaffuzO‘zbekchaMisol
mother, mum (UK), mom (US)/ˈmʌðə/onaMy mum is a nurse.
father, dad/ˈfɑːðə/otaMy dad works in construction.
parents/ˈpeərənts/ota-onaMy parents live in Namangan.
brother/ˈbrʌðə/aka yoki ukaI have two brothers.
sister/ˈsɪstə/opa yoki singilMy sister is at university.
siblings/ˈsɪblɪŋz/aka-uka, opa-singillarHow many siblings do you have?
son/sʌn/o‘g‘ilTheir son is five.
daughter/ˈdɔːtə/, “do‘te”qiz (farzand)They have a daughter and a son.
husband/ˈhʌzbənd/erHer husband is a teacher.
wife/waɪf/xotin, rafiqaHis wife is from Bukhara.
child, children/tʃaɪld/, /ˈtʃɪldrən/bola, bolalarThey have three children.
twins/twɪnz/egizaklarMy cousins are twins.
only child/ˌəʊnli ˈtʃaɪld/yolg‘iz farzandI’m an only child.

Mother, father, brother so‘zlaridagi th /ð/ — jarangli tovush, “z” yoki “d” emas: til uchi tishlar orasida turadi. Daughter so‘zida gh o‘qilmaydi. Son va sun bir xil talaffuz qilinadi.

Aka yoki uka? Ingliz tilida yosh so‘zda ko‘rinmaydi

O‘zbek tilida aka, uka, opa, singil — to‘rt xil so‘z. Ingliz tilida faqat brother va sister. Yoshni alohida sifat bilan aytasiz:

  • aka — older brother (britancha elder brother ham), so‘zlashuvda big brother
  • uka — younger brother, so‘zlashuvda little brother
  • opa — older sister, big sister
  • singil — younger sister, little sister

Yana bir farq: o‘zbek tilida notanish odamga ham “aka”, “opa” deymiz. Ingliz tilida begona odamni brother yoki sister deb chaqirish g‘alati eshitiladi. Ismini ayting yoki Excuse me bilan murojaat qiling.

Katta oila: bobo-buvidan jiyangacha

InglizchaTalaffuzO‘zbekchaMisol
grandfather, grandpa/ˈɡrænfɑːðə/boboMy grandpa was a farmer.
grandmother, grandma, granny/ˈɡrænmʌðə/buviMy granny makes the best somsa.
grandparents/ˈɡrænpeərənts/bobo-buviI grew up with my grandparents.
grandson, granddaughter/ˈɡrænsʌn/, /ˈɡrændɔːtə/nevara (o‘g‘il, qiz)She has six grandchildren.
great-grandchild/ˌɡreɪt ˈɡræntʃaɪld/chevaraThey already have a great-grandchild.
uncle/ˈʌŋkl/amaki, tog‘aMy uncle lives in Moscow.
aunt, auntie/ɑːnt/ (UK), /ænt/ (US)amma, xolaMy aunt is a doctor.
cousin/ˈkʌzn/, “kazn”amakivachcha, xolavachcha va h.k.My cousin and I are the same age.
nephew/ˈnefjuː/jiyan (o‘g‘il)My nephew is learning to read.
niece/niːs/jiyan (qiz)My niece loves drawing.
relatives/ˈrelətɪvz/qarindoshlarAll our relatives came to the wedding.

Grandfather, grandson so‘zlarida birinchi d tez nutqda deyarli eshitilmaydi. Cousin “kuzin” emas, “kazn”. Aunt Britaniyada “aant”, Amerikada ant (chumoli) bilan bir xil.

In-laws: nikoh orqali qarindoshlar

Ingliz tilida nikoh orqali qarindosh bo‘lgan odamlar -in-law qo‘shimchasi bilan aytiladi. Hammasi birgalikda in-laws: I’m visiting my in-laws this weekend — “qaynonam va qaynotamlarnikiga boraman”.

InglizchaO‘zbekchaMisol
mother-in-lawqaynonaMy mother-in-law taught me to cook plov.
father-in-lawqaynotaMy father-in-law is retired.
daughter-in-lawkelin (o‘g‘ilning xotini)Their daughter-in-law is a lawyer.
son-in-lawkuyov (qizning eri)Their son-in-law works in IT.
brother-in-lawqayin aka, qayin uka; pochchaMy brother-in-law helped us move.
sister-in-lawqayin opa, qayin singil; kelinoyi, yangaMy sister-in-law and I are close friends.

Ko‘plik shakli birinchi so‘zga qo‘shiladi: mothers-in-law, brothers-in-law. Mother-in-laws xato.

To‘y kontekstida “kelin” bride, “kuyov” groom (yoki bridegroom). To‘ydan keyin, oila ichidagi o‘rni haqida gapirganda — daughter-in-law va son-in-law.

O‘zbekcha qarindoshlik atamalari inglizcha

Bu jadval o‘zbekcha so‘zni bitta inglizcha so‘z yetmagan joyda qanday tushuntirishni ko‘rsatadi.

O‘zbekchaQisqa inglizchaAniq tushuntirish
amakiunclemy father’s brother, my uncle on my dad’s side
tog‘aunclemy mother’s brother, my uncle on my mum’s side
ammaauntmy father’s sister
xolaauntmy mother’s sister
amakivachcha, xolavachchacousinmy uncle’s son, my aunt’s daughter
jiyannephew, niecemy brother’s son, my sister’s daughter
nevaragrandchildmy son’s daughter
kelindaughter-in-lawmy son’s wife
kelinoyi, yangasister-in-lawmy brother’s wife
pochcha, yeznabrother-in-lawmy sister’s husband
boja—my wife’s sister’s husband
ovsin—my husband’s brother’s wife
quda, qudag‘ay—my son’s (daughter’s) in-laws; my son’s father-in-law
o‘gay ona, o‘gay otastepmother, stepfathermy father’s wife
ota bir (ona bir) akahalf-brotherwe have the same father

“Boja”, “ovsin”, “quda” uchun ingliz tilida alohida kundalik so‘z yo‘q. Ba’zilar bojani ham brother-in-law deydi, lekin aniq aytish uchun tushuntirish yaxshiroq: This is my wife’s sister’s husband. Xorijlik suhbatdoshga qisqa izoh bering: In Uzbek we have a special word for that.

Cousin brother yoki cousin sister hind ingliz tilida uchraydi, standart ingliz tilida esa oddiygina cousin. Jinsni aytish kerak bo‘lsa: my cousin — he’s my uncle’s son.

Oila holati

  • single — turmush qurmagan
  • engaged — unashtirilgan: My sister got engaged last month.
  • married — uylangan, turmushga chiqqan: He’s married to a teacher. (married with emas)
  • divorced — ajrashgan
  • widowed — beva, tul
  • get married — turmush qurmoq: We got married in 2020.

Oilani tanishtirish: namuna

Quyidagi matn mashq uchun yozilgan namuna. Yodlamang, faqat tuzilishini oling va o‘z oilangizga moslang.

There are six of us in my family: my parents, my two brothers, my younger sister and me. We live in Samarkand, but my older brother moved to Tashkent after he got married. He lives with his wife and their little daughter, so I’m already an uncle. My younger brother is still at school. My grandparents live next door, and on Fridays the whole family has dinner at my grandma’s. I’m very close to my cousins on my mum’s side because we spent every summer together at our uncle’s house in the village.

Namunadagi foydali qoliplar:

  • There are six of us in my family. — Oilamizda olti kishimiz. Ruscha “нас шестеро” ta’sirida We are six in family deyiladi, bu noto‘g‘ri.
  • I’m close to… — … bilan yaqinman.
  • at my grandma’s — buvimnikida (house so‘zi tushib qoladi).
  • on my mum’s side — onam tomonidan.

IELTS Speaking Part 1’da oila haqida qisqa savollar tushishi mumkin (masalan, Do you spend a lot of time with your family?). Bunday savollarga javob tuzilishini Part 1 savollari va javoblari sahifasida, oila a’zosi haqidagi uzunroq hikoyani esa odamlar haqidagi cue card’lar sahifasida mashq qiling.

O‘zbek o‘quvchilari ko‘p qiladigan xatolar

XatoNima uchunTo‘g‘ri
We are five in family.Ruscha “нас пятеро”There are five of us in my family.
My family consists from five people.Ruscha “состоит из”My family consists of five people. yoki There are five of us.
my uncle from father“otam tomondan” so‘zma-so‘zmy uncle on my dad’s side
married withRuscha “женат на”married to
mother-in-lawsKo‘plikni oxiriga qo‘shishmothers-in-law
my cousin brotherHind ingliz tili ta’sirimy cousin
the brother of my wifeSo‘zma-so‘z tarjimamy wife’s brother
daughter “dogter”Harf bo‘yicha o‘qish/ˈdɔːtə/

Mashq: o‘zbekcha atamani inglizcha ayting

Har biriga qisqa inglizcha so‘z yoki aniq tushuntirish yozing.

  1. xolam
  2. tog‘am
  3. akamning xotini
  4. singlimning o‘g‘li
  5. qaynonam
  6. qizimning eri
  7. ammamning qizi
  8. nevaralarim
  9. Oilamizda to‘rt kishimiz.
  10. Opam o‘qituvchiga turmushga chiqqan.

Javoblar: 1 — my aunt (my mum’s sister); 2 — my uncle (my mum’s brother); 3 — my sister-in-law (my brother’s wife); 4 — my nephew (my younger sister’s son); 5 — my mother-in-law; 6 — my son-in-law; 7 — my cousin (my dad’s sister’s daughter); 8 — my grandchildren; 9 — There are four of us in my family; 10 — My older sister is married to a teacher.

Endi o‘z oilangizni 6–8 gapda ovoz chiqarib tanishtiring va yozib oling. Yozuvda mother, brother so‘zlaridagi /ð/ tovushini va There are … of us qolipini tekshiring.

BandMate bilan mashq

BandMate ilovasida Bandi bilan ovozli suhbatda oilangiz haqida gapirishingiz mumkin: Bandi Who are you closest to? kabi qo‘shimcha savollar beradi. Ilova daughter, cousin, brother kabi so‘zlar talaffuzi bo‘yicha fikr bildiradi, darslarda esa oila mavzusidagi so‘zlar takrorlanadi. Ilovaning fikri o‘qituvchi yoki imtihon bahosi o‘rnini bosmaydi, lekin oilangizni bemalol tanishtirishga tayyorlaydi.

BandMate’ni Google’da afzal manba qiling