IELTS Reading’да 60 дақиқада учта бўлимдаги 40 та саволга жавоб берасиз, ҳар бир тўғри жавоб бир балл. Муваффақиятнинг асоси учта одат: аввал саволни ўқиш, кейин матндан керакли жойни қидириш, ҳар бир жавобни матндаги аниқ жумла билан тасдиқлаш ва ҳар бўлимга олдиндан вақт чегараси қўйиш. Матнни бошидан охиригача таржима қилиб ўқиш бир соатга сиғмайди.
Бу саҳифада расмий 11 савол турининг ҳар бири учун тузоқ ва усул, вақт режаси ва жавоблари далил билан тушунтирилган машқ матни бор.
Формат: Academic ва General Training
Расмий Academic Reading ва General Training Reading саҳифалари бўйича:
| Academic | General Training | |
|---|---|---|
| Вақт | 60 дақиқа | 60 дақиқа |
| Бўлим ва савол | 3 бўлим, 40 савол | 3 бўлим, 40 савол |
| Матнлар | Китоб, журнал, газета ва онлайн манбалардан учта узун матн | 1-бўлим: эълон, жадвал каби қисқа кундалик матнлар; 2-бўлим: иш билан боғлиқ иккита матн; 3-бўлим: битта узунроқ матн |
| Жами ҳажм | 2 150–2 750 сўз | 2 150–2 375 сўз |
Бўлимлар бошидан охиригача қийинлашиб боради. Шунинг учун учинчи бўлимга энг кўп вақт қолдиринг.
Нечта тўғри жавоб қайси band
IELTS баҳолаш саҳифасида ўртача кўрсаткичлар берилган. Аниқ чегара ҳар бир тест вариантида бироз фарқ қилади.
| Band | Academic (40 тадан) | General Training (40 тадан) |
|---|---|---|
| 5 | 15 | 23 |
| 6 | 23 | 30 |
| 7 | 30 | 35 |
| 8 | 35 | — |
Кўриниб турибдики, General Training’да бир хил band учун кўпроқ тўғри жавоб керак, чунки матнлари осонроқ.
11 савол тури: нима қилинади ва қаерда адашилади
| Савол тури | Вазифа | Асосий тузоқ | Усул |
|---|---|---|---|
| Multiple choice | 3–4 вариантдан тўғрисини танлаш | Матндаги сўз айнан такрорланган вариант кўпинча нотўғри | Ҳар бир вариантни матн билан алоҳида солиштиринг |
| True / False / Not Given | Гап матндаги маълумотга мосми | False ва Not Given ни адаштириш | Матнда тескари маълумот бор — False, умуман йўқ — Not Given |
| Yes / No / Not Given | Гап муаллиф фикрига мосми | Ўз фикрингизга таяниш | Фақат муаллифнинг баҳоловчи сўзларини қидиринг |
| Matching information | Маълумот қайси параграфда | Параграф номи ҳарфлари бир неча марта ишлатилиши мумкин | Калит сўзнинг синонимини қидиринг |
| Matching headings | Параграфга сарлавҳа танлаш | Параграфдаги битта сўзга алданиш | Параграфнинг асосий фикрини бир гапда айтиб кўринг |
| Matching features | Фикр ёки кашфиётни одамга мослаш | Исмлар матнда бир неча жойда учрайди | Аввал исмларни матнда белгилаб чиқинг |
| Matching sentence endings | Гап бошини охири билан улаш | Грамматик мос, лекин маъноси нотўғри охир | Бутун гапни матн билан текширинг |
| Sentence completion | Гапдаги бўш жойни матндаги сўз билан тўлдириш | Сўз чегарасидан ошиш | Сўзни матндаги шаклда кўчиринг |
| Summary / note / table / flow-chart completion | Қисқа матн ёки жадвални тўлдириш | Сўз туркуми мос эмас (от ўрнига феъл) | Бўш жойга от, феъл ёки сифат кераклигини олдиндан аниқланг |
| Diagram label completion | Чизмадаги қисмларни номлаш | Жараён тартибини тушунмаслик | Матндаги жой ва тартиб сўзларига қаранг: above, next to, then |
| Short-answer questions | Саволга қисқа жавоб | Бутун гап билан жавоб ёзиш | Фақат сўраган нарса, чегарадаги сўз сони билан |
Сўз чегараси. Бўш жой тўлдириладиган саволларда топшириқ масалан NO MORE THAN TWO WORDS AND/OR A NUMBER дейди. Ундан ошсангиз, жавоб тўғри бўлса ҳам балл йўқолади. Расмий қоидага кўра чизиқчали сўз (well-known) битта сўз ҳисобланади. Имло ҳам муҳим: матндан кўчирган сўзни хато ёзсангиз, балл берилмайди.
Вақт режаси: 17 — 20 — 23
Бўлимлар қийинлашиб боргани учун вақтни ҳам шунга қараб тақсимланг:
- 1-бўлим — 17 дақиқа. Энг осон қисмда тез ишланг, лекин шошилиб осон балл йўқотманг.
- 2-бўлим — 20 дақиқа.
- 3-бўлим — 23 дақиқа. Энг узун ва мавҳум матн.
Ҳар бўлим ичида тартиб бир хил: сарлавҳа ва савол турларини 1 дақиқада кўриб чиқинг, матнни юзаки ўқинг (skimming, 2–3 дақиқа), кейин ҳар бир савол учун калит сўзни қидиринг (scanning). Бир саволга 90 сониядан кўп кетса, энг эҳтимолли жавобни белгиланг ва кейингисига ўтинг — бўш қолган жавоб ҳеч қачон балл бермайди.
Компьютерда топширганда жавоблар дарҳол экранга киритилади. Қоғоз вариантида эса жавоб варағини шу 60 дақиқа ичида тўлдиришга одатланинг.
Машқ матни (тўқилган, расмий тест эмас)
A. In 2021 a group of retired engineers in a mid-sized city opened a "repair café" in the basement of a community centre. Once a month, local residents could bring broken household items, such as kettles, radios and bicycles, and volunteers would try to fix them free of charge. The organisers said their aim was not only to save money but also to reduce the amount of rubbish sent to landfill.
B. The first sessions were far busier than expected. Because the volunteers had brought only basic tools, many items had to be taken home unrepaired. The team later asked a local hardware shop for help, and the shop agreed to lend them more specialised equipment.
C. By the end of the second year, the café was open twice a month and had a waiting list. Most visitors were over fifty, although students began to attend after a nearby college advertised the sessions. The volunteers noticed that younger visitors were more interested in learning how to repair things themselves than in simply collecting a fixed item.
D. One of the founders argues that the café's greatest achievement cannot be seen in the number of repaired objects. In his opinion, it has brought together neighbours who had lived on the same street for years without ever speaking to each other.
1–5. TRUE, FALSE ёки NOT GIVEN?
- 1. The repair café was started by retired engineers.
- 2. Visitors had to pay a small fee for each repair.
- 3. At the first sessions, the volunteers had all the tools they needed.
- 4. The hardware shop sold equipment to the café at a lower price.
- 5. The café received money from the city council.
6–8. Қайси параграфда (A–D)?
- 6. a problem caused by unexpected demand
- 7. a difference between two age groups
- 8. a benefit that is difficult to count
9–10. Гапни тўлдиринг. Ҳар бир жавоб учун матндан ONE WORD ONLY.
- 9. The organisers also wanted to cut the amount of ______ going to landfill.
- 10. Students started coming after a local ______ advertised the sessions.
Жавоблар ва далиллар
| № | Жавоб | Матндаги далил |
|---|---|---|
| 1 | TRUE | a group of retired engineers… opened a "repair café" |
| 2 | FALSE | free of charge — пул олинмаган |
| 3 | FALSE | brought only basic tools, many items had to be taken home unrepaired |
| 4 | FALSE | agreed to lend — қарзга берган, сотмаган |
| 5 | NOT GIVEN | Молиялаштириш ҳақида ҳеч нарса йўқ |
| 6 | B | far busier than expected → unexpected demand |
| 7 | C | Most visitors were over fifty… younger visitors were more interested… |
| 8 | D | cannot be seen in the number of repaired objects → difficult to count |
| 9 | rubbish | reduce the amount of rubbish sent to landfill |
| 10 | college | after a nearby college advertised the sessions |
4-савол энг хавфли: shop ва equipment сўзлари матнда бор, шунинг учун кўз TRUE га тортади. Лекин lend ва sell қарама-қарши маъно — демак FALSE. 5-саволда эса «кенгаш пул берган бўлса керак» деган тахмин ўз билимингиздан келади. Матнда бу ҳақда маълумот йўқ, шунинг учун NOT GIVEN.
Ўзбек ўқувчилари Reading’да вақтни қаерда йўқотади
- Ҳар бир сўзни таржима қилиш. Нотаниш сўзни саволга жавоб бериш учун керак бўлмаса, ўтказиб юборинг. Кўпинча маъно контекстдан чиқади.
- Синонимни танимаслик. Саволда unexpected demand, матнда far busier than expected. IELTS’да жавоб деярли ҳеч қачон бир хил сўзлар билан берилмайди. Сўз бойлигини мавзулар бўйича ошириш усуллари инглизча сўз ёдлаш мақоласида.
- Multilevel одати. Миллий сертификатда 60 дақиқада 5 қисм ва 35 савол бор. IELTS’да эса 3 та узун бўлим ва 40 савол: матн узунроқ, ҳар бир саволга вақт камроқ.
- Жавобни охирги дақиқага қолдириш. Қоғоз вариантида жавобларни ҳар бўлимдан кейин кўчиринг.
Listening’да ҳам худди шу синоним тамойили ишлайди — IELTS Listening ўзбекча саҳифасидаги намуна тестда буни кўрасиз.
Ўқиганингиз ҳақида гапиринг
Reading’да синонимларни танишнинг энг яхши машқи — ўқиган матнни ўз сўзларингиз билан қайта айтиш. Бир мақолани ўқинг ва унинг мазмунини бир дақиқада овоз чиқариб гапириб беринг. BandMate иловасида Банди билан шундай суҳбатларни ҳар куни қилиш мумкин: у мавзу бўйича савол беради, сиз жавоб берасиз ва ҳар гал бошқа сўзлар билан ифодалашни ўрганасиз. Илова расмий Reading тестини ўтказмайди ва band бермайди. IELTS’нинг тўртта бўлими ҳақида умумий маълумот IELTS нима саҳифасида, Writing тузилмаси эса IELTS Writing ўзбекча мақоласида.
Манбалар
- IELTS — Academic Reading формати (ielts.org)
- IELTS — General Training Reading формати (ielts.org)
- IELTS — баҳолаш тафсилотлари (ielts.org)



