Uyda sheriksiz ham inglizcha gapirishni o‘rganish mumkin, faqat uchta shart bor: ovoz chiqarib gapirasiz (ichingizda emas), gapingizni telefonga yozib olib, keyin eshitasiz, va xuddi shu mavzuni ikkinchi marta yaxshiroq aytasiz. Kuniga 20–25 daqiqa yetarli. Quyida tayyor tartib, 20 ta mashq, yozuvni tahlil qilish ro‘yxati va savol kartochkalari bor.
Hozir bir daqiqalik sinov qiling: telefonda diktofonni yoqing va What did you do yesterday? savoliga 60 soniya javob bering. Bu yozuvni saqlab qo‘ying, bir oydan keyin u bilan solishtirasiz.
25 daqiqalik uy mashg‘uloti
| Vaqt | Nima qilasiz | Natija |
|---|---|---|
| 0–3 | Isinish: bitta qisqa paragrafni ovoz chiqarib o‘qing | og‘iz va ohang inglizchaga moslashadi |
| 3–6 | Kun mavzusi bo‘yicha 2 daqiqa gapiring, yozib oling | 1-yozuv |
| 6–10 | Yozuvni eshiting, 3 ta xato yoki yetishmagan so‘zni yozing | aniq xato ro‘yxati |
| 10–13 | Shu mavzuni qayta gapiring, tuzatilgan so‘zlar bilan | 2-yozuv |
| 13–20 | 3 ta savol kartochkasi, har biriga 1 daqiqa javob | tayyorgarliksiz nutq |
| 20–25 | Bugungi 3 ta yangi iborani daftarga yozing va har biri bilan gap ayting | faol lug‘at |
Asosiy ish 3–13 daqiqalar oralig‘ida: bir mavzuni ikki marta aytish. Ikkinchi urinish deyarli har doim ravonroq chiqadi, miya bu farqni eslab qoladi. Kun tartibini ishingizga bog‘lash va haftalik mavzular aylanmasi har kuni gapirish odati sahifasida.
Sheriksiz 20 mashq
Isinish
- 1. Ovoz chiqarib o‘qish. Bitta paragraf, sekin, har so‘z oxiridagi undoshni aniq ayting: worked, asked, friends.
- 2. Shadowing. 30–60 soniyalik audioni eshitib, yarim soniya orqada takrorlang. Usul shadowing sahifasida batafsil.
- 3. Raqamlar ovozda. Ko‘chada ko‘rgan narx, vaqt va avtobus raqamlarini ichingizda emas, pichirlab inglizcha ayting: twelve thousand, half past four.
- 4. Harflab aytish. Ismingiz, familiyangiz va ko‘changiz nomini inglizcha harflab ayting.
O‘zingiz haqingizda
- 5. Jonli sharh. Idish yuvayotganda yoki choy damlayotganda qilayotgan ishingizni ayting: I’m boiling the water. Now I’m adding the tea.
- 6. Kechagi kun. 1 daqiqada kechagi kuningizni Past Simple’da aytib bering.
- 7. Ertangi reja. going to bilan beshta reja: Tomorrow I’m going to call my aunt.
- 8. Xonani tasvirlash. There is / there are bilan xonangizni 1 daqiqa tasvirlang.
- 9. Galereyadagi rasm. Telefoningizdagi tasodifiy rasmni oching: kim, qayerda, qachon, nima uchun suratga olingan.
Fikr va tushuntirish
- 10. Savol kartochkasi. Pastdagi ro‘yxatdan savol oling va 1 daqiqa javob bering.
- 11. Ikki tomonlama bahs. Bitta masalada avval "ha", keyin "yo‘q" tomonini himoya qiling: Should children have phones?
- 12. Yo‘l-yo‘riq berish. Osh qanday damlanishini yoki uyingizga qanday borishni inglizcha tushuntiring.
- 13. Qayta hikoya. Bugun ko‘rgan video yoki o‘qigan maqolani 5 gapda qayta aytib bering.
- 14. Vaziyat mashqi. Yaqinda bo‘ladigan real vaziyatni oldindan gapiring: shifokor qabuli, ish suhbati, mehmonxona.
Ravonlik
- 15. 4-3-2. Bitta hikoyani avval 4, keyin 3, keyin 2 daqiqada aytib bering. Har safar tezroq va aniqroq chiqadi.
- 16. To‘xtamaslik daqiqasi. 60 soniya davomida jim qolmang. So‘z topilmasa, let me think yoki how can I put it deng va davom eting.
- 17. So‘zni tasvirlash. Bir so‘zni o‘zini aytmasdan tushuntiring: It’s a thing you use to open a door (key).
- 18. Ikki rolli dialog. Telefon suhbatini ikkala tomon uchun ham o‘zingiz gapiring, ovozingizni o‘zgartirib.
Yozib olish va AI
- 19. Ovozli xabar. Har kuni o‘zingizga yoki inglizcha o‘rganayotgan do‘stingizga 1 daqiqalik ovozli xabar yuboring.
- 20. AI bilan suhbat. 10 daqiqa AI suhbatdosh bilan gaplashing va oxirida eng muhim 3 xatoni so‘rang. Promptlar va cheklovlar AI bilan speaking mashqi sahifasida.
Bir kunda hammasini qilish shart emas. Har kuni isinishdan bitta, qolgan guruhlardan ikkitasini tanlang.
Yozuvni tinglaganda nimaga e’tibor berish kerak
| Nimani tekshirasiz | Belgisi | Nima qilasiz |
|---|---|---|
| Uzun pauzalar | 3 soniyadan uzun jimlik | o‘sha joyda qaysi so‘z yetishmaganini yozing |
| "Eee", "anaqa" | har gapda bir necha marta | well, let me think bilan almashtiring |
| Takror so‘zlar | very, and then, good | sinonim toping: really, after that, great |
| Zamon | kechani I go deb aytish | xato gapni to‘g‘ri shaklda 3 marta ayting |
| Talaffuz | w/v, th, oxirgi undoshlar | shu so‘zni sekin, keyin tez takrorlang |
Yozuvni fayl nomida sana bilan saqlang. Har oyning oxirida birinchi va oxirgi yozuvni ketma-ket eshiting: o‘sish yozuvda aniq ko‘rinadi, his qilish esa aldashi mumkin. Talaffuzni yozuv orqali tuzatish haqida ovozni yozib talaffuzni yaxshilash sahifasida.
15 ta savol kartochkasi
Oson (A1–A2)
- 1. What do you usually eat for breakfast?
- 2. Describe your street.
- 3. What did you do last weekend?
- 4. Who is your best friend and why?
- 5. What is your favourite season?
O‘rta (A2–B1)
- 6. Describe a place in your city you like.
- 7. What is a skill you want to learn this year?
- 8. Tell me about a good teacher you had.
- 9. How do people in your family spend Navruz?
- 10. What would you change about your daily routine?
Qiyinroq (B1–B2)
- 11. Is it better to study alone or in a group?
- 12. How has technology changed the way people shop?
- 13. Should university be free for everyone?
- 14. Why do some people stop learning a language?
- 15. Describe a decision that changed your life.
IELTS yoki milliy sertifikatga tayyorlanayotgan bo‘lsangiz, bu kartochkalar isinish uchun; imtihon formatidagi mashq uchun uyda IELTS Speaking mock test sahifasidan foydalaning.
Uyda gapirishda o‘sishni to‘xtatadigan odatlar
- Ichida gapirish. Miya ichki nutqni tez va xatosiz deb hisoblaydi. Og‘iz va til esa faqat ovoz chiqarib gapirganda o‘rganadi.
- Avval o‘zbekcha yozib, keyin tarjima qilish. Bu yozish mashqi, gapirish emas. Kalit so‘zlarni yozing, gaplarni esa og‘zaki tuzing.
- Har xatoda to‘xtash. Gapirayotganda to‘xtamang, xatoni yozuvni eshitganda tuzating.
- Faqat bir mavzu. Har kuni "o‘zim haqimda" gapirish tez orada yodlangan matnga aylanadi. Kartochkalarni aralashtiring.
Mashq: pauzani to‘ldiradigan iboralar
So‘z topolmay qolganda jim turmaslik uchun quyidagi iboralarni to‘ldiring.
1. ___ me think.
2. That’s a good ___.
3. How can I ___ it?
4. What I ___ is…
5. It’s ___ of hard to explain.
6. In other ___, …
7. Sorry, where ___ I?
8. The word is on the tip of my ___.
Javoblar
1. Let — Let me think (o‘ylab ko‘ray). 2. question — That’s a good question (yaxshi savol, o‘ylash uchun vaqt oladi). 3. put — How can I put it? (qanday desam ekan?). 4. mean — What I mean is… (aytmoqchi bo‘lganim…). 5. kind — It’s kind of hard to explain (tushuntirish biroz qiyin). 6. words — In other words (boshqacha aytganda). 7. was — Where was I? (qayerda qolgan edim?). 8. tongue — on the tip of my tongue (tilimning uchida turibdi).
Bandi bilan suhbatdosh sifatida
Yakka mashqlarning bitta kamchiligi bor: hech kim sizga kutilmagan qo‘shimcha savol bermaydi. BandMate ilovasida Bandi bilan istalgan vaqtda ovozli suhbat qilasiz: u javobingizga qarab savol beradi, talaffuz va grammatika bo‘yicha izoh qoldiradi, IELTS Speaking formatidagi mock suhbatni ham o‘tkazadi. Izohlar mashq uchun, rasmiy ball emas. Bugun 25 daqiqalik tartibning birinchi kunini boshlang va 1-yozuvni saqlab qo‘ying.
BandMate’ni Google’da afzal manba qiling
