Uch oyda ingliz tilini “to‘liq” o‘rganib bo‘lmaydi, lekin bir aniq bosqichni yopish mumkin. Kuniga 60 daqiqa bilan 12 haftada 70–85 soat to‘planadi (yakshanba dam olsangiz, pastki chegara): noldan boshlagan odam uchun bu o‘zini tanishtirish va kundalik mavzularda sodda suhbat (A1 ning mustahkam qismi), A2 dagi odam uchun esa B1 ga qarab sezilarli qadam. Kuniga ikki soat ajrata olsangiz, noldan A2 ga yaqinlashish realroq bo‘ladi.
Bu sahifa ikki narsani beradi: kunlik daqiqangizga qarab kutish mumkin bo‘lgan natija jadvali va 12 haftalik tayyor jadval, har 4 haftada nazorat bilan.
3 oyda nechta soat yig‘iladi
Hisob oddiy: 12 hafta × 7 kun × kunlik daqiqa. Dam olish kunlarini qisqartirsangiz, soat ham kamayadi.
| Kuniga | 12 haftada jami | Noldan boshlasangiz | A2 dan boshlasangiz |
|---|---|---|---|
| 30 daqiqa | ~42 soat | Salomlashish, o‘zingiz haqingizda 8–10 gap, raqam va vaqtni tushunish | Tanish mavzularda ishonch oshadi, daraja o‘zgarmaydi |
| 60 daqiqa | ~84 soat | A1 mustahkam: oila, ish, kun tartibi haqida sodda suhbat | Kechagi voqeani va rejani aytish ravonlashadi, B1 ning yarim yo‘li |
| 90 daqiqa | ~126 soat | A1 dan A2 ga o‘tish boshlanadi | B1 ga yaqinlashadi, ayniqsa tinglashda |
| 120 daqiqa | ~168 soat | A2 ga yaqin: do‘kon, yo‘l, shifokor kabi oddiy vaziyatlar | B1 ga yetish real, agar gapirish har kuni bo‘lsa |
Jadval qayerdan olindi? Cambridge English noldan A2 gacha taxminan 180–200, B1 gacha esa 350–400 o‘qituvchi rahbarligidagi soat kerakligini yozadi. Demak, bir darajadan keyingisiga o‘tish odatda 150–200 soat atrofida. Mustaqil o‘qiganda bu soatlar samarali bo‘lishi uchun vaqtning katta qismi faol ish bo‘lishi kerak: gapirish, yozish, tuzatish. Fonda ochiq turgan serial hisobga kirmaydi. Soat va muddat hisobining to‘liq jadvali ingliz tilini tez o‘rganish sahifasida.
Muhim ogohlantirish: “3 oyda IELTS 7” yoki “90 kunda erkin gapirasiz” degan reklamaga ishonmang. Bunday natija faqat boshlang‘ich daraja allaqachon yuqori bo‘lganda mumkin.
Boshlashdan oldin: nuqtani belgilang
Birinchi kun ikkita yozuv qiling va ularni o‘chirmang:
- Gapirish: “Tell me about yourself and your day” savoliga 1 daqiqa javob.
- Yozish: kechagi kuningiz haqida 6 ta gap.
12-haftada xuddi shu vazifani qayta bajarib, solishtirasiz. Darajangizni aniqroq bilish uchun A1–C1 mini-testini ishlating.
Haftalik jadval: kuniga 60 daqiqa
Bu jadval 12 hafta davomida bir xil qoladi, faqat mavzular almashadi. Tartibni o‘zgartirmaslik miyani har kuni “nima qilaman?” degan savoldan qutqaradi.
| Kun | 1-qism | 2-qism | 3-qism | Jami |
|---|---|---|---|---|
| Dushanba | 25 daq yangi dars (grammatika + misollar) | 20 daq shu mavzuda 8 ta o‘z gapingiz | 15 daq so‘z takrorlash | 60 |
| Seshanba | 20 daq tinglash (transkript bilan) | 20 daq tinglangan matnni qayta aytish | 20 daq yangi so‘zlar gapda | 60 |
| Chorshanba | 25 daq yangi dars | 20 daq dialog: ikki rolda ovoz chiqarib | 15 daq so‘z takrorlash | 60 |
| Payshanba | 20 daq o‘qish (qisqa matn) | 25 daq 100–120 so‘zlik yozuv | 15 daq yozuvni tekshirish va qayta yozish | 60 |
| Juma | 30 daq suhbat (sherik, club yoki AI) | 15 daq suhbatdagi xatolarni yozish | 15 daq so‘z takrorlash | 60 |
| Shanba | 30 daq haftaning barcha mavzularini takrorlash | 30 daq 2 daqiqalik yozuv + tinglab tahlil | — | 60 |
| Yakshanba | Dam yoki 15 daq yengil tinglash | — | — | 0–15 |
Vaqtingiz 30 daqiqa bo‘lsa, har qatorning faqat 1 va 2-qismini bajaring. 90–120 daqiqa bo‘lsa, 2-qismni ikki baravar uzaytiring: ko‘proq gapirish va yozish.
12 hafta: uch bosqich
1–4-hafta: asos. Maqsad — eng ko‘p ishlatiladigan tuzilmalarni avtomatlashtirish. Noldan boshlaganlar uchun: to be, Present Simple, savol tuzish, 300 ga yaqin kundalik so‘z. A2 dagilar uchun: Past Simple va Present Perfect farqi, going to va will, sabab va natija bog‘lovchilari. Har hafta bitta mavzu: o‘zingiz, oila, ish yoki o‘qish, kun tartibi.
5–8-hafta: kengaytirish. Endi vaziyatlar qo‘shiladi: do‘kon va bozor, yo‘l so‘rash, telefon qo‘ng‘irog‘i, shifokor qabuli. Har vaziyat uchun bitta dialogni yod olmasdan, 3 xil variantda aytishni mashq qiling. Masalan, Chorsu bozorida narx so‘rash: How much is this? — Can you make it cheaper? — I’ll take two.
9–12-hafta: natija. Yangi material kamayadi, ko‘proq ishlatish bo‘ladi. Har hafta bitta “katta vazifa”: 2 daqiqalik hikoya, 150 so‘zlik xat, 10 daqiqalik suhbat. 12-haftada birinchi kungi ikki vazifani takrorlaysiz.
A2 dan boshlagan bo‘lsangiz, bu uch oydan keyin nima qilishni A2 dan B1 gacha 12 haftalik reja batafsil ko‘rsatadi.
Uch oylik yo‘lda tez-tez uchraydigan to‘siqlar
- 3–4-haftadagi pasayish. Yangilik tugaydi, natija hali ko‘rinmaydi. Bu normal holat. Shu hafta vaqtni kamaytirmang, balki mashqni o‘zgartiring: bir kun tinglash o‘rniga qo‘shiq matni bilan ishlang yoki sherik bilan gaplashing.
- Bayram va to‘ylar. Navro‘z, hayit yoki oiladagi to‘y haftasida reja buziladi. Oldindan “yengil hafta” belgilang: kuniga 10 daqiqa, faqat takrorlash. Bu ketma-ket kunlarni saqlaydi.
- Faqat grammatika. Qoida kitobini oxirigacha o‘qib, gapira olmaslik — eng keng tarqalgan xato. Jadvaldagi har bir yangi darsdan keyin o‘z gaplaringiz bor, ularni tashlab ketmang.
- Hammasini birdan. 3 oyda IELTS, biznes ingliz tili va talaffuzni birga o‘rganib bo‘lmaydi. Bitta maqsad tanlang.
Nazorat: 4, 8 va 12-hafta
Har nazorat haftasining shanbasida quyidagi 8 bandni tekshiring. Har “ha” uchun 1 ball.
- 1. Shu 4 haftada kamida 22 kun shug‘ullandim.
- 2. O‘tgan 4 haftaning grammatika mavzusida 5 ta gapni o‘ylamasdan ayta olaman.
- 3. Yangi so‘zlarning kamida yarmini kartochkasiz eslayman.
- 4. 1 daqiqalik yozuvimda birinchi yozuvdagidan ko‘proq gap bor.
- 5. Sekin gapirilgan audio’ning asosiy fikrini bir tinglashda tushundim.
- 6. Shu davrda kamida 3 marta jonli yoki AI bilan suhbatlashdim.
- 7. Xatolar daftarimda kamida 10 ta yozuv bor va ularni takrorladim.
- 8. Keyingi 4 haftada nima o‘rganishimni aniq bilaman.
Natijani baholash kaliti
- 7–8 ball: reja ishlayapti. Keyingi bosqichga o‘ting, 5-bandda qiynalgan bo‘lsangiz tinglash vaqtini 10 daqiqaga oshiring.
- 5–6 ball: yo‘ldasiz, lekin bir qism sust. Qaysi bandlar 0 ekanini ko‘ring va keyingi 4 haftada faqat shu 1–2 bandni tuzating. Yangi mavzu qo‘shishni bir haftaga to‘xtating.
- 4 va kam: tezlik yuqori bo‘lib ketgan. Oxirgi bosqichni takrorlang yoki kunlik vaqtni kamaytirib, har kuni bajaring. 1-band (kunlar soni) 0 bo‘lsa, muammo materialda emas, jadvalda: vaqtni kunning boshqa paytiga ko‘chiring.
12-haftadagi yakuniy nazoratda qo‘shimcha ravishda birinchi kungi yozuvni qayta tinglang. Farqni o‘zingiz eshitasiz: gap soni, pauzalar, qayta boshlashlar.
Uch oydan keyin
Uch oy — yaxshi birinchi bosqich, lekin daraja odatda bir yillik ishda mustahkamlanadi. Davom ettirish uchun 1 yillik yo‘l xaritasi har chorakni alohida rejalaydi. Hali maqsadingiz aniq bo‘lmasa, avval 5 savol va shaxsiy reja sahifasidan boshlang.
Jadvaldagi juma kungi 30 daqiqalik suhbat uchun BandMate ilovasidan foydalanish mumkin: Bandi siz o‘rgangan mavzuda savol beradi, siz ovoz chiqarib javob berasiz va talaffuz bo‘yicha fikr olasiz. Darslar ham darajangizga moslashadi. AI fikri rasmiy baho emas, lekin 4-haftalik nazoratdagi 6-bandni bajarishga yordam beradi.
Hozir bitta ish qiling: telefon kalendarida 4, 8 va 12-hafta shanbasiga “Nazorat” eslatmasini qo‘ying.
Manbalar
- Cambridge English: Guided learning hours — darajalar uchun taxminiy soatlar.
- Council of Europe: CEFR darajalarining umumiy shkalasi — A1, A2, B1 nimani bildiradi.
