IELTS ReadingO‘zbekcha

IELTS General Reading: bo‘limlar, ish hujjatlari va mashq

General Training Reading: 3 bo‘lim va matn turlari rasmiy ma’lumot bo‘yicha, Academic bilan ball farqi, ish hujjatlari lug‘ati va 8 savollik javobli mashq.

Zamonaviy ochiq ofisda xodimlar stol atrofida ishlamoqda, o‘rtada bir yigit o‘ylanib turibdi

IELTS General Training Reading 60 daqiqa davom etadi va 40 ta savoldan iborat. Uchta bo‘lim bor: birinchisida e’lon, reklama va jadval kabi kundalik qisqa matnlar, ikkinchisida lavozim tavsifi, shartnoma va xodimlar uchun o‘quv materiallari kabi ish hujjatlari, uchinchisida esa bitta uzunroq va murakkabroq matn. Savol turlari Academic’dagiga juda o‘xshaydi, lekin bir xil ball uchun ko‘proq to‘g‘ri javob kerak.

Quyida bo‘limlar jadvali, ball farqi, ish hujjatlarida ko‘p uchraydigan so‘zlar va ijtimoiy hamda ish matnlari asosidagi 8 savollik mashq bor. Mashq matnlari biz tomondan yozilgan, rasmiy IELTS materiali emas.

Uchta bo‘lim: rasmiy tavsif

Ma’lumot IELTS’ning rasmiy GT Reading sahifasidan olingan (2026-yil 1-oktabrda tekshirildi).

Bo‘limMavzuMatn turlariSiz nima qilasiz
1kundalik hayote’lonlar, reklamalar, jadvallar (timetables)bir nechta qisqa matndan kerakli faktni topasiz
2ish bilan bog‘liqlavozim tavsiflari, shartnomalar, xodimlarni rivojlantirish va o‘qitish materiallariish hujjatidagi qoida va shartlarni tushunasiz
3umumiy mavzugazeta, jurnal, kitob va onlayn manbalardan bitta uzun matn, tasviriy yoki hikoya uslubidauzun matnda asosiy g‘oya va tafsilotlarni kuzatasiz

Umumiy matn hajmi 2,150–2,375 so‘z. Har bir to‘g‘ri javob 1 ball. Savol turlari: multiple choice, True False Not Given, matching information, matching headings, matching features, summary/note/sentence/table/flow-chart completion, diagram labelling va short answer.

Qaysi modul sizga kerakligini hali aniqlamagan bo‘lsangiz, avval Academic va General farqi sahifasini o‘qing. Writing qismidagi xat esa General Training letter sahifasida.

Ball farqi: nega “General oson” degan fikr aldaydi

IELTS’ning Scoring in detail sahifasi har bir ball darajasidagi o‘rtacha to‘g‘ri javoblar sonini beradi:

BallAcademic ReadingGeneral Training Reading
4—15
51523
62330
73035

Rasmiy sahifa aniq raqam test versiyasiga qarab biroz farq qilishini ta’kidlaydi, shuning uchun bu mo‘ljal, qat’iy chegara emas. Asosiy xulosa: GT’da 30 ta to‘g‘ri javob o‘rtacha 6 ball beradi, Academic’da esa 7 ball. Matnlar kundalik bo‘lgani uchun GT’da xatoga kam joy qoladi: 7 uchun 40 tadan atigi 5 ta xato qilish mumkin.

Har bir bo‘lim uchun ishlash usuli

1-bo‘lim: bir nechta qisqa matn. Bu yerda bir necha qisqa reklama yoki e’lon va, masalan, “Which advert…?” turidagi savollar bo‘lishi mumkin. Har bir matnni to‘liq o‘qimang. Avval savollarni o‘qing, keyin har bir matnda narx, sana, yosh chegarasi, shart kabi faktlarni scanning qiling. Taxminiy vaqt (tavsiya): 15 daqiqa.

2-bo‘lim: ish hujjatlari. Matn rasmiy, qoida va shartlar bilan to‘la: must, are entitled to, are not eligible, at least. Bu so‘zlar javobni hal qiladi, ularni aylana ichiga oling. True False Not Given bu bo‘limda ko‘p uchraydi, qoidasi bu sahifada. Taxminiy vaqt: 20 daqiqa.

3-bo‘lim: uzun matn. Academic’dagi matnlarga yaqin. Qolgan 25 daqiqani shu matnga qoldiring, chunki u eng uzun va murakkab.

Ish hujjatlari lug‘ati

Bu so‘zlar 2-bo‘lim matnlarida tez-tez uchraydi va o‘zbek o‘quvchilar uchun notanish tushunchalarni bildiradi.

IboraTarjimaHujjatdagi misol
be entitled to… olishga haqli bo‘lmoqStaff are entitled to 25 days of leave.
pro rataishlagan vaqtga mutanosibPart-time staff receive leave pro rata.
in lieu… o‘rnigatime off in lieu — qo‘shimcha ish o‘rniga dam olish
probationsinov muddatiStaff on probation cannot…
line managerbevosita rahbarSubmit the form to your line manager.
notice periodishdan ketishdan oldin ogohlantirish muddatiThe notice period is one month.
eligiblehuquqi bor, talabga mosnot eligible for overtime
reimbursexarajatni qaytarib bermoqTravel costs will be reimbursed.
mandatorymajburiySafety training is mandatory.
carry overkeyingi davrga o‘tkazmoqUnused days may be carried over.
induction — yangi xodimlar uchun tanishuv
inductionyangi xodimlar uchun tanishuv
apply for a job — ishga ariza topshirmoq
apply for a jobishga ariza topshirmoq
agenda — yig‘ilish kun tartibi
agendayig‘ilish kun tartibi
deadline — oxirgi muddat
deadlineoxirgi muddat
salary — maosh
salarymaosh
uniform — ish kiyimi
uniformish kiyimi
a day off — dam olish kuni
a day offdam olish kuni
appraisal — ish natijalarini baholash suhbati
appraisalish natijalarini baholash suhbati

Mashq: ijtimoiy e’lon va ish qoidalari

Matn A (1-bo‘lim uslubida, mashq uchun yozilgan):

Weekend and evening courses — Riverside Community Centre

A. Basic First Aid. Two Saturday mornings. A certificate is issued to everyone who completes both sessions. Participants must be 16 or over. The fee includes a printed handbook.

B. Conversational Spanish. Tuesday evenings for ten weeks. No previous knowledge is needed. Course books are lent to each learner and must be returned in the final week.

C. Bike Maintenance. One Sunday afternoon. Bring your own bicycle; all tools are provided. Free for local residents with a library card.

Questions 1–3. Which course, A, B or C:

  • 1. is free for some people?
  • 2. has an age requirement?
  • 3. requires learners to give back materials?

Matn B (2-bo‘lim uslubida, mashq uchun yozilgan):

Staff handbook: annual leave and overtime

Full-time staff are entitled to 25 days of paid annual leave per year, in addition to public holidays. Part-time staff receive the same entitlement on a pro rata basis. Requests for more than five consecutive days of leave must be submitted to your line manager at least four weeks in advance. Requests are approved in the order in which they are received, so staff are advised to apply early for popular periods such as school holidays. Up to five unused days may be carried over into the following year; any remaining days will be lost.

Overtime must be agreed with your line manager before it is worked. Hours worked beyond your contracted hours are paid at one and a half times the normal hourly rate or, if you prefer, can be taken as time off in lieu within two months. Staff on probation are not normally eligible for overtime.

Questions 4–6. Write TRUE, FALSE or NOT GIVEN.

  • 4. Part-time employees get fewer days of annual leave than full-time employees.
  • 5. Leave requests for school holidays are given priority.
  • 6. The company closes on public holidays.

Questions 7–8. Choose NO MORE THAN THREE WORDS AND/OR A NUMBER from the text.

  • 7. Who must agree to overtime before it is done?
  • 8. Within what period must time off in lieu be taken?

Javoblar va izohlar

  • 1 — C. Free for local residents with a library card. Some people → faqat kutubxona kartasi borlar.
  • 2 — A. Participants must be 16 or over. B’dagi no previous knowledge yosh emas, bilim haqida.
  • 3 — B. Course books are lent … and must be returned. A’dagi handbook narxga kiradi, qaytarilmaydi.
  • 4 — TRUE. Pro rata ishlagan vaqtga mutanosib degani: kamroq soat ishlagan xodim kamroq kun oladi. Bu savol GT’da lug‘at qanchalik muhimligini ko‘rsatadi.
  • 5 — FALSE. Requests are approved in the order in which they are received. Ustunlik yo‘q, faqat erta ariza berish maslahat qilinadi.
  • 6 — NOT GIVEN. Matnda 25 kunlik ta’til bayram kunlariga (public holidays) qo‘shimcha ekani aytilgan, lekin bayram kunlari kompaniya yopilishi haqida hech narsa yo‘q.
  • 7 — (your) line manager. Overtime must be agreed with your line manager.
  • 8 — two months (yoki 2 months). Raqamni so‘z yoki raqam bilan yozish mumkin.

Natijani o‘qish: 8 tadan 7–8 GT’dagi 35 ta to‘g‘ri javob darajasiga mos sur’at. 4-savolda xato qilgan bo‘lsangiz, muammo mantiqda emas, lug‘atda: yuqoridagi jadvaldagi iboralarni o‘rganing.

GT matnlarida o‘zbek o‘quvchilar qoqiladigan joylar

  • “General oson” deb kam tayyorlanish. Yuqoridagi jadvalga qarang: GT’da har bir xato qimmatroq.
  • Notanish ish madaniyati. Time off in lieu, notice period, probation kabi tushunchalar mahalliy ish joylarida boshqacha nomlanadi yoki umuman bo‘lmaydi. Ma’nosini taxmin qilmang, o‘rganing.
  • Qisqa matnlarda ortiqcha o‘qish. 1-bo‘limda har bir e’lonni boshidan oxirigacha o‘qib, vaqtni sarflab qo‘yish. Savol bitta faktni so‘raydi, scanning yetarli.
  • Must va may, at least va up to’ni tarjimada yo‘qotish. Up to five days “beshtagacha”, at least four weeks “kamida to‘rt hafta”. Bu ikki ibora qarama-qarshi yo‘nalishni bildiradi va True/False javobini hal qiladi.

Javobni qisqa yozish qoidalari short answer sahifasida, umumiy ballni oshirish rejasi esa Reading 6 dan 7 ga sahifasida.

Ish mavzusida gapirish mashqi

GT ko‘pincha ish yoki migratsiya uchun topshiriladi, Speaking’da ham ish haqida savol tushadi. BandMate ilovasida Bandi bilan ish joyingiz, ta’til va qo‘shimcha ish haqida gaplashib, jadvaldagi iboralarni (I’m entitled to…, my line manager…) ishlatib ko‘ring. Ilovada IELTS Speaking mock, darslar va talaffuz bo‘yicha fikr bor. Ilova Reading testini o‘tkazmaydi, AI fikri rasmiy IELTS bahosi emas.

Manbalar

BandMate’ni Google’da afzal manba qiling