Оилангиз ҳақида инглизча гапириш бир гапдан бошланади: There are five people in my family. ёки There are five of us. Кейин ҳар бир аъзони битта-иккита гап билан таништирасиз: ким, нима иш қилади, қандай одам (My mother is a hairdresser. She's very patient.). Охирида оила бирга нима қилишини ва ўзингиз кимга ўхшашингизни айтасиз: I take after my father.
Бу саҳифада уч даражадаги намуна матн (таржимаси билан), оила ҳақида гапиришга керак бўладиган 12 ибора, шаблон, бир дақиқалик оғзаки вариант ва машқ бор. Оила аъзоларининг номлари (амаки, тоға, келин, қайнона) керак бўлса, аввал оила аъзолари инглизча луғатини очинг.
A1 матн: Мадина, 11 ёш (85 сўз)
Бу даражада is, are, have ва оддий сифатлар етарли.
Hello! I'm Madina, and I'm eleven. There are six people in my family. My dad is a driver. He is tall and funny. My mum is a hairdresser. She is very kind. I have two brothers and one sister. My brothers are Ali and Umar. They are twins, and they are seven. My sister Laylo is a baby. She is one year old. We have a cat too. Her name is Momiq. We live in a house in Termez. I love my family!
Таржимаси: Салом! Мен Мадинаман, ўн бир ёшдаман. Оиламизда олти киши бор. Дадам ҳайдовчи. У бўйчан ва қувноқ. Ойим сартарош. У жуда меҳрибон. Иккита укам ва битта синглим бор. Укаларимнинг исми Али ва Умар. Улар эгизак, етти ёшда. Синглим Лайло чақалоқ. У бир ёшда. Мушугимиз ҳам бор. Унинг исми Момиқ. Термиздаги ҳовлили уйда яшаймиз. Оиламни яхши кўраман!
Эътибор беринг: They are twins — кўплик учун are. I have two brothers — иккидан бошлаб -s. Мушук ҳақида her ёки his дейиш табиий, уй ҳайвонини одатда it демайдилар.
A2 матн: Нодир, самарқандлик ёш ота (140 сўз)
I live with my family in a big house in Samarkand. My parents, my wife, our little son and my grandmother all live together, like many families in Uzbekistan. My father is a history teacher, and my mother runs a small sewing workshop at home. My grandmother is eighty-one. She can't walk very far now, but she still tells the best stories in the family. My wife, Shahnoza, is an accountant. We got married three years ago, and our son, Timur, was born last winter. I also have an older sister. She lives in Tashkent with her husband and children, so we only see them on holidays. On Fridays the whole family eats together, and my mother always cooks something special. I think I'm lucky, because there is always someone to talk to at home.
Таржимаси: Самарқанддаги катта уйда оилам билан яшайман. Ўзбекистондаги кўп оилалар каби ота-онам, хотиним, кичкина ўғлимиз ва бувим бирга яшаймиз. Дадам тарих ўқитувчиси, ойим эса уйда кичик тикувчилик устахонасини юритади. Бувим саксон бир ёшда. У энди узоққа юра олмайди, лекин оиладаги энг қизиқ ҳикояларни ҳалиям у айтади. Хотиним Шаҳноза бухгалтер. Уч йил олдин турмуш қурганмиз, ўғлимиз Темур ўтган қиш туғилди. Опам ҳам бор. У эри ва болалари билан Тошкентда яшайди, шунинг учун уларни фақат байрамларда кўрамиз. Жума кунлари бутун оила бирга овқатланади, ойим эса доим бирор махсус таом пиширади. Ўзимни омадли деб биламан, чунки уйда доим гаплашадиган одам бор.
Нима янги: got married, was born — ўтган замон; can't walk very far — имконият; so ва because билан боғланган гаплар; runs a workshop — «юритади, бошқаради».
B1 матн: Сардор, уч авлод бир томда (185 сўз)
I grew up in a household of three generations, and I still live in one. There are seven of us in a traditional courtyard house in Kokand: my grandparents, my parents, my wife, our daughter and me. My younger brother moved to Tashkent for work last year, and the house has felt quieter since then.
Living together has obvious advantages. My grandparents help look after our daughter while my wife and I are at work, and she hears stories that no book could teach her. We also share the bills, which makes life cheaper for everyone.
Of course, it isn't always easy. There is very little privacy, and we sometimes argue about small things, such as what to watch on TV or how strict we should be with children.
People say I take after my father: we are both quiet and rather stubborn. My mother, on the other hand, is the one who keeps everyone together. Sometimes I dream of a flat of our own, but when I see my daughter sitting on her great-grandfather's knee, I realise how lucky she is.
Таржимаси: Мен уч авлод яшайдиган хонадонда ўсганман ва ҳозир ҳам шундай уйда яшайман. Қўқондаги анъанавий ҳовлили уйда етти кишимиз: бобом ва бувим, ота-онам, хотиним, қизимиз ва мен. Укам ўтган йили иш учун Тошкентга кўчиб кетди, шундан бери уй жимроқ бўлиб қолди.
Бирга яшашнинг афзалликлари аниқ. Мен ва хотиним ишда бўлганимизда бобом ва бувим қизимизга қарашиб туради, у эса ҳеч бир китоб ўргата олмайдиган ҳикояларни эшитади. Харажатларни ҳам бўлишамиз, бу ҳаммага арзонроқ тушади.
Албатта, бу доим ҳам осон эмас. Шахсий ҳаёт учун жой жуда кам, баъзан майда нарсалар устида тортишиб қоламиз: телевизорда нима кўриш ёки болаларга қанчалик қаттиққўл бўлиш кераклиги ҳақида.
Одамлар мени дадамга тортган дейишади: иккаламиз ҳам камгап ва анча ўжар одамлармиз. Ойим эса, аксинча, ҳаммани бир жойда ушлаб турадиган одам. Баъзан ўзимизнинг алоҳида квартирамиз ҳақида орзу қиламан, лекин қизим катта бобосининг тиззасида ўтирганини кўрганимда, у қанчалик омадли эканини тушунаман.
Нега бу B1: матнда фикр бор (афзаллик ва камчилик), has felt quieter since then (Present Perfect), which makes life cheaper (боғловчи which), on the other hand билан қиёслаш ва take after каби ибора. Бу тузилма IELTS ва миллий сертификатдаги «оилада бирга яшаш» ҳақидаги мунозара саволларига ҳам мос.
Оила ҳақида гапиришга 12 ибора
| Инглизча | Ўзбекча | Мисол |
|---|---|---|
| there are ... of us | ... кишимиз | There are four of us: my parents, my sister and me. |
| the eldest / the youngest | энг каттаси / энг кичиги | I'm the youngest in the family. |
| an only child | ёлғиз фарзанд | My wife is an only child. |
| take after | (феъл-атворда) тортмоқ | My son takes after his grandfather. |
| look like | (ташқи кўринишда) ўхшамоқ | Everyone says I look like my mum. |
| get on well with | яхши чиқишмоқ | I get on well with my sister-in-law. |
| be close to | яқин бўлмоқ | I'm very close to my grandmother. |
| look after | қарамоқ | My aunt looks after my little cousins. |
| bring up | тарбияламоқ | My grandparents brought me up. |
| be married to | ... билан турмуш қурган | My brother is married to a doctor. |
| be retired | нафақада бўлмоқ | Both my parents are retired. |
| live with | ... билан яшамоқ | We live with my husband's parents. |
Take after ва look like фарқи: биринчиси кўпинча феъл-атвор ҳақида, иккинчиси ташқи кўриниш ҳақида. I look like my father, but I take after my mother — «Кўринишим дадамга ўхшайди, лекин феълим ойимга тортган».
Оила ҳақида ёзганда тез-тез учрайдиган хатолар
| Нотўғри | Тўғри |
|---|---|
| My brother is older than me for three years. | My brother is three years older than me. |
| I look like to my mother. | I look like my mother. |
| My grandmother has 80 years. | My grandmother is 80. |
| He is married with a doctor. | He is married to a doctor. |
| My parents are living in Fergana. | My parents live in Fergana. |
| I take after on my father. | I take after my father. |
| My sister is teacher. | My sister is a teacher. |
«Уч ёш катта» ни ўзбекча тартибда older for three years деб кўчириш жуда кўп учрайди. Инглизчада фарқ сифатдан олдин туради: three years older. Доимий яшаш жойи ҳақида эса Present Simple ишлатилади; are living вақтинчалик ҳолат учун.
Шаблон: ўз оилангиз ҳақида
There are ______ people in my family / There are ______ of us.
My father is a / an ______. He is ______ and ______.
My mother ______. She is ______.
I have ______ (brothers / sisters). My ______ is ______ years old and he / she ______.
We live in a ______ in ______.
I look like ______, but I take after ______.
I'm very close to ______ because ______.
At weekends / On holidays we ______ together.
Ҳар бир аъзо учун битта аниқ одат ёзинг: My father listens to the news every morning, My sister always borrows my clothes. Шунда матн жонли чиқади. His, her, their каби сўзларни чалкаштирсангиз, инглиз тилида олмошлар жадвалига қаранг.
Бир дақиқалик оғзаки вариант
Имтиҳонда ёки янги танишингиз билан суҳбатда Tell me about your family саволига мана шундай жавоб бериш мумкин:
Sure. There are five of us: my parents, my two younger brothers and me. My dad is an engineer, and he's quite serious, but he has a great sense of humour when you get to know him. My mum is a nurse, so she's the calmest person in any emergency. My brothers are still at school, and honestly, they're pretty noisy. I'm the eldest, so I often help them with their homework. People say I look like my mum, but I think I take after my dad, because I'm quite organised, like him. We're a close family. Every Sunday we have a big lunch together, and my grandparents usually join us. That's probably my favourite part of the week.
Бу тахминан 120 сўз, яъни бир дақиқа. Уни ёдлаш шарт эмас: тузилишини олинг (сон → ҳар бир аъзо → ким кимга ўхшайди → бирга ўтказадиган вақт) ва ўз оилангиз ҳақида айтинг. Ўзингизни ҳам таништириш керак бўлса, ўзим ҳақимда инглиз тилида шаблонини қўшинг.
Машқ
А. Бўш жойни тўлдиринг: after, like, to, of, with, only
- 1. There are four ______ us.
- 2. I look ______ my grandfather.
- 3. My daughter takes ______ her mother.
- 4. My aunt is married ______ a pilot.
- 5. I get on well ______ my cousins.
- 6. He doesn't have brothers or sisters. He's an ______ child.
Б. Хатони тузатинг.
- 7. My sister is older than me for two years.
- 8. My grandfather has 75 years.
- 9. My parents are living in Nukus since 1995.
- 10. Акам ойимга ўхшайди, лекин феъли дадамга тортган. (инглизчага ўгиринг)
Жавоблар
1 — of; 2 — like; 3 — after; 4 — to; 5 — with; 6 — only.
7 — My sister is two years older than me. 8 — My grandfather is 75. 9 — My parents have lived in Nukus since 1995. 10 — My older brother looks like my mother, but he takes after my father.
Изоҳлар:
- 8-гап: ёш be билан айтилади: is 75 ёки is 75 years old.
- 9-гап: since ҳозиргача давом этаётган ҳолатни билдиради, шунинг учун Present Perfect: have lived.
- 10-гап: «ака» — older brother, кўриниш — look like, феъл-атвор — take after.
Лотин ёзувидаги бошқа намуналар ва ёзиш режаси oilam haqida ingliz tilida саҳифасида.
Оилангизни Бандига таништиринг
Шаблонни тўлдиргач, уни овоз чиқариб айтиш навбати. BandMate иловасида Банди оилангиз ҳақида сўрайди ва жавобингизга қараб давом этади: Who are you closest to? Who do you take after? Суҳбатда he ва she ни алмаштириш ёки -s ни тушириб қолдириш каби хатолар кўп чиқади, суҳбатдан кейин уларни кўриб, гапларни қайта айтинг.
BandMate’ни Google’да афзал манба қилинг
