Оила аъзолари инглизча: 40 сўз, оилам ҳақида матн ва машқ

Оила инглизча family. Энг керакли сўзлар: mother (она), father (ота), parents (ота-она), son (ўғил), daughter (қиз), brother (ака ёки ука), sister (опа ёки сингил), grandmother ва grandfather (буви ва бобо), grandchildren (набиралар). Ўзбек тилидан асосий фарқ битта: инглизча сўз ёшни кўрсатмайди. Ака ҳам, ука ҳам — brother; амма ҳам, хола ҳам — aunt.

Қуйида 40 та сўз бешта гуруҳга бўлинган. Ҳар бирининг ўқилиши кирилл ҳарфларида берилган: урғули бўғин катта ҳарф билан ёзилган. Бу ёзув тахминий, аниқ товушни луғатдаги аудиодан эшитиб текширинг. «З» билан берилган жойда аслида th товуши бор: тилнинг учи тишлар орасида туради.

grandparents — бобо ва буви — **grandparents**бобо ва буви

grandmother — буви, қўлида иссиқ нон — **grandmother**буви, қўлида иссиқ нон

grandfather — бобо, ҳассага суяниб турибди — **grandfather**бобо, ҳассага суяниб турибди

father and son — ота ва ўғил — **father and son**ота ва ўғил

mother and daughter — она қизини қучоқлаб турибди — **mother and daughter**она қизини қучоқлаб турибди

husband and wife — эр ва хотин — **husband and wife**эр ва хотин

brother and sister — ака ва сингил (ёки опа ва ука) — **brother and sister**ака ва сингил (ёки опа ва ука)

a baby — бешикдаги чақалоқ — **a baby**бешикдаги чақалоқ

Яқин оила: 14 сўз

№	Инглизча	Ўқилиши	Ўзбекча	Мисол
1	family	ФЕ-мили	оила	We are a big family: there are nine of us.
2	parents	ПЕЭ-рентс	ота-она	My parents live with us in Chirchiq.
3	mother, mum	МА-зэ, мам	она, ойи	My mother gets up before sunrise.
4	father, dad	ФАА-зэ, дэд	ота, дада	My father worked on the railway for thirty years.
5	son	сан	ўғил	Our son is a surgeon in Tashkent.
6	daughter	ДОО-тэ	қиз (фарзанд)	Our daughter got married last spring.
7	child, children	чайлд, ЧИЛ-дрен	бола, фарзанд; болалар	We have three children.
8	brother	БРА-зэ	ака, ука	My brother drives a lorry to Kazakhstan.
9	sister	СИС-тэ	опа, сингил	My sister and I talk on the phone every evening.
10	siblings	СИБ-лингз	ака-ука, опа-сингиллар	How many siblings do you have?
11	husband	ҲАЗ-бэнд	эр	My husband is a very patient man.
12	wife	уайф	хотин, рафиқа	His wife teaches music at a college.
13	baby	БЕЙ-би	чақалоқ	The baby is asleep, please speak quietly.
14	twins	твинз	эгизаклар	The twins next door look exactly the same.

Son ва sun (қуёш) бир хил ўқилади: «сан». Daughter ёзувидаги gh ўқилмайди. Wife сўзини «вайф» деб айтиш кўп учрайди; тўғриси — лаблар думалоқ, «уайф».

Эътибор беринг: ўзбекчада «қизим» икки маънода келади. Фарзанд сифатида — daughter (This is my daughter), умуман ёш қиз сифатида — girl (a girl from our street).

Бобо-бувидан эварагача: 8 сўз

№	Инглизча	Ўқилиши	Ўзбекча	Мисол
15	grandparents	ГРЕН-пеэрентс	бобо ва буви	We visit my grandparents every Friday.
16	grandmother, grandma	ГРЕН-мазэ, ГРЕН-маа	буви, катта она	My grandmother still bakes bread in a tandoor.
17	grandfather, grandpa	ГРЕН-фаазэ, ГРЕН-паа	бобо, катта ота	Grandfather walks with a stick now.
18	grandchildren	ГРЕН-чилдрен	набиралар	They have eleven grandchildren.
19	grandson	ГРЕН-сан	набира (ўғил)	My grandson is in the fifth grade.
20	granddaughter	ГРЕН-доотэ	набира (қиз)	My granddaughter helps me with my phone.
21	great-grandfather	грейт-ГРЕН-фаазэ	катта бобо	This old photo shows my great-grandfather.
22	great-grandchildren	грейт-ГРЕН-чилдрен	эваралар	Our great-grandchildren call us on video on Sundays.

Grand- бир авлод юқори ёки пастни билдиради, great- эса яна бир авлод қўшади. Эвара — great-grandchild, чевара — great-great-grandchild.

Амаки ва тоға, амма ва хола: инглизчада иккита сўз

№	Инглизча	Ўқилиши	Ўзбекча	Мисол
23	uncle	АН-кл	амаки, тоға, почча	My uncle keeps bees in the mountains.
24	aunt	аант	амма, хола, янга	My aunt sends us dried apricots every autumn.
25	cousin	КА-зн	амакивачча, холавачча, тоғавачча, аммавачча	My cousin and I were born in the same year.
26	nephew	НЕ-фьюу	жиян (ўғил)	My nephew studies in Seoul.
27	niece	ниис	жиян (қиз)	My niece is getting married in October.
28	relatives	РЕ-лэтивз	қариндошлар	All our relatives came to the wedding.

Аниқроқ айтиш керак бўлса, эгалик шакли ёрдам беради: my father's brother — амаки, my mother's brother — тоға, my mother's sister — хола, my father's sister — амма. Cousin эса ўғил болага ҳам, қиз болага ҳам ишлатилади. My, his, her каби сўзларнинг ҳаммаси олмошлар мавзусида жадвал билан берилган.

Келин, куёв, қайнона: никоҳ орқали қариндошлар

Инглиз тилида никоҳ орқали пайдо бўлган қариндошларга -in-law қўшилади. Бу қўшимча ўзбекчадаги «қайн-» га ўхшайди.

№	Инглизча	Ўқилиши	Ўзбекча	Мисол
29	mother-in-law	МА-зэр-ин-лоо	қайнона	My mother-in-law makes the best chuchvara.
30	father-in-law	ФАА-зэр-ин-лоо	қайнота	My father-in-law gave us good advice.
31	daughter-in-law	ДОО-тэр-ин-лоо	келин	Our daughter-in-law is a nurse.
32	son-in-law	САН-ин-лоо	куёв	Our son-in-law fixed the roof yesterday.
33	brother-in-law	БРА-зэр-ин-лоо	қайноға, қайни, почча, язна	My brother-in-law lives in Bukhara.
34	sister-in-law	СИС-тэр-ин-лоо	қайнопа, қайнсингил, янга, овсин	My sister-in-law and I cook together on holidays.
35	bride	брайд	келин (тўй куни)	The bride wore a white dress and a golden hat.
36	groom	грум	куёв (тўй куни)	The groom's friends danced all night.

Кўплиги mothers-in-law, sons-in-law бўлади: -s биринчи сўзга қўшилади. Ўзбекчадаги «қуда» учун битта инглизча сўз йўқ. Тушунтириб айтасиз: my daughter's father-in-law ёки умумий қилиб our in-laws.

Оилавий ҳолат: 4 сўз

№	Инглизча	Ўқилиши	Ўзбекча	Мисол
37	married	МЭ-рид	уйланган, турмушга чиққан	I have been married for forty years.
38	single	СИН-гл	бўйдоқ, турмуш қурмаган	My youngest son is still single.
39	widow	УИ-доу	бева аёл	My neighbour is a widow; she lives with her son.
40	widower	УИ-доуэ	хотини вафот этган эркак	He became a widower two years ago.

Ака ёки ука? Ёшни алоҳида айтасиз

Инглиз тилида ёш сўзнинг ичида эмас, олдидаги сифатда айтилади:

older brother ёки big brother — ака; younger brother ёки little brother — ука.
older sister — опа; younger sister — сингил.
the eldest — энг каттаси, the youngest — энг кичиги, the middle child — ўртанчаси.
an only child — ёлғиз фарзанд.

Мисоллар: I'm the eldest of six children. — Олти фарзанднинг энг каттасиман. My younger sister lives in Fergana. — Синглим Фарғонада яшайди. He's an only child. — У ёлғиз фарзанд.

a son on his father's shoulders — ўғил отасининг елкасида — **a son on his father's shoulders**ўғил отасининг елкасида

a mother and her daughter — она қизининг сочини ўрмоқда — **a mother and her daughter**она қизининг сочини ўрмоқда

an older and a younger brother — ака ва ука — **an older and a younger brother**ака ва ука

sisters — опа ва сингил қучоқлашиб кулмоқда — **sisters**опа ва сингил қучоқлашиб кулмоқда

a grandfather and his granddaughter — бобо ва набираси — **a grandfather and his granddaughter**бобо ва набираси

a photo of a great-grandfather — катта бобонинг эски сурати — **a photo of a great-grandfather**катта бобонинг эски сурати

visiting relatives — қариндошларникига совға билан — **visiting relatives**қариндошларникига совға билан

Бувининг матни: «My family»

Андижонлик Карима опа невараси билан инглиз тилини ўрганяпти. У оиласи ҳақида шундай матн ёзди:

My name is Karima. I am sixty-seven and I live in Andijan with my husband, Rustam. We have been married for forty-five years. We have four children: two sons and two daughters. Our elder son is a doctor, and our younger son works in Russia. Both of our daughters are teachers. We have nine grandchildren and one great-grandson. His name is Samir and he is only four months old. Every Sunday our children and grandchildren come to our house. I cook plov, my husband makes tea, and the children play in the garden. My daughters-in-law help me in the kitchen. Our house is noisy on Sundays, but I love it.

Таржимаси: Исмим Карима. Олтмиш етти ёшдаман, эрим Рустам билан Андижонда яшайман. Турмуш қурганимизга қирқ беш йил бўлди. Тўрт фарзандимиз бор: икки ўғил, икки қиз. Катта ўғлимиз шифокор, кичиги Россияда ишлайди. Иккала қизимиз ҳам ўқитувчи. Тўққизта набирамиз ва битта эварамиз бор. Унинг исми Самир, энди тўрт ойлик. Ҳар якшанба болаларимиз ва набираларимиз уйимизга келади. Мен ош дамлайман, эрим чой қўяди, болалар боғда ўйнайди. Келинларим ошхонада ёрдам беради. Якшанба куни уйимиз шовқинли бўлади, лекин мен буни яхши кўраман.

Матндаги феълларнинг кўпи ҳозирги оддий замонда: live, have, works, come. «У» ҳақида гапирганда феълга -s қўшилишини презент симпл қоидаси мақоласида кўришингиз мумкин. Худди шу мавзуда турли даражадаги намуналарни эса оилам ҳақида матн саҳифасида топасиз.

Ўз матнингиз учун андоза:

My name is ___. I live in ___ with ___.
I have ___ children / brothers / sisters.
My eldest ___ is a ___. He/She lives in ___.
On holidays our family ___.

Қисқа диалог: телефондаги сурат

Нодира опа ишхонада ҳамкасби Жейнга телефондаги суратни кўрсатяпти.

Jane: What a lovely photo! Is this your family?

Nodira: Yes, it's my son's wedding. This is my son, and this is his bride, Madina.

Jane: She's beautiful. And who's the man next to you?

Nodira: That's my husband. And these two are my brothers.

Jane: Are they older or younger than you?

Nodira: Both are younger. I'm the eldest in my family.

Jane: So now you have a daughter-in-law!

Nodira: Yes, and a very kind one.

«My sister is older from me»: оила ҳақидаги хатолар

Нотўғри	Тўғри	Изоҳ
She is older from me.	She is older than me.	Солиштиришда than керак.
I have two brother.	I have two brothers.	Иккидан бошлаб -s.
My sister's husband is my uncle.	My sister's husband is my brother-in-law.	Почча — brother-in-law.
He is my cousin brother.	He is my cousin.	Cousin нинг ўзи етарли.
My mother-in-laws	My mothers-in-law	-s биринчи сўзга қўшилади.
This is my girl. (қизим демоқчи)	This is my daughter.	Фарзанд — daughter.

Лотин ёзувида қариндошлик атамаларини кенгроқ ўрганмоқчи бўлсангиз, қариндошлар инглизча саҳифасини очинг.

Машқ

А. Инглизчасини ёзинг.

1. келин
2. амаки
3. набира (қиз)
4. эгизаклар
5. қайнота
6. жиян (ўғил)

Б. Гапни тўлдиринг.

7. My mother's brother is my ______.
8. My grandparents have twelve ______.
9. I'm the ______ of five children, so I look after my younger brothers.
10. My sister is two years younger ______ me.

В. Хатони тузатинг.

11. I have three sister.
12. He's my cousin brother from Samarkand.

Жавоблар

1 — daughter-in-law; 2 — uncle; 3 — granddaughter; 4 — twins; 5 — father-in-law; 6 — nephew.

7 — uncle; 8 — grandchildren; 9 — eldest (ёки oldest); 10 — than.

11 — I have three sisters. 12 — He's my cousin from Samarkand.

Изоҳ: 7-гапда тоға назарда тутилган, лекин инглизчада у ҳам uncle. 9-гапда the eldest ва the oldest иккаласи ҳам тўғри; оила ҳақида гапирганда eldest кўпроқ ишлатилади.

Банди билан оилангиз ҳақида гаплашинг

BandMate иловасида Банди сиздан оилангиз, фарзандларингиз ва набираларингиз ҳақида сўрайди: How many grandchildren do you have? Who is the eldest? Сиз овоз чиқариб жавоб берасиз, илова эса талаффузингиз ва гапларингиз бўйича изоҳ беради. Карима опанинг матнини намуна қилиб олинг-да, ўз оилангиз ҳақида беш-олти гап айтиб кўринг.

BandMate’ни Google’да афзал манба қилинг