Shart gaplarO‘zbekcha

Wish va if only qoidasi: hozirgi va o‘tmishdagi afsus

Wish va if only o‘zbekcha: wish + past, wish + past perfect, wish + would va could, hope bilan farqi, “qani edi” tarjimasi, dialog va 14 ta javobli mashq.

Ko‘zlarini yumib, qo‘llarini birlashtirib niyat qilayotgan bola

Wish va if only haqiqatda boshqacha bo‘lishini xohlagan narsamizni aytadi. Qoida bitta: fe’l bir qadam orqaga suriladi. Hozirgi holatdan norozi bo‘lsangiz — wish + Past Simple: I wish I had a bigger room. O‘tmishdagi voqeaga afsus — wish + Past Perfect: I wish I hadn’t eaten that last samsa. Boshqa odamning odati yoki biror narsa jonga tegsa — wish + would: I wish you would stop interrupting me.

If only xuddi shunday ishlaydi, faqat hissiyoti kuchliroq: If only I had more time! O‘zbekchada bularning hammasi “qani edi”, “-sa edi”, “-ganimda edi” bilan aytiladi.

To‘rt qolip bitta jadvalda

QolipVaqt va ma’noMisolO‘zbekcha
wish + Past Simplehozirgi holatdan norozilikI wish I lived near the metro.Qani edi metro yaqinida yashasam.
wish + couldhozirgi qobiliyat yetishmasligiI wish I could play the doira.Doira chala olsam edi.
wish + Past Perfecto‘tmishga afsusI wish I had studied harder at school.Maktabda yaxshiroq o‘qiganimda edi.
wish + wouldboshqalarning xatti-harakatidan shikoyatI wish the neighbours would turn the music down.Qo‘shnilar musiqani pasaytirsa edi.

Bu mantiq second conditional va third conditional bilan bir xil: hozir haqida gapirganda o‘tgan zamon, o‘tmish haqida — had + V3. Farqi shundaki, wish da natija qismi yo‘q, faqat istak qoladi.

Wish + Past Simple: hozir boshqacha bo‘lsa edi

Bu qolip hozirgi haqiqatga zid istakni bildiradi. Fe’l o‘tgan zamonda bo‘lsa ham, gap hozir haqida:

  • I wish I knew the answer. — Qani edi javobni bilsam. (Bilmayman.)
  • She wishes she didn’t have to work on Saturdays. — U shanba kunlari ishlamasa edi, deydi.
  • I wish it wasn’t so hot in Termez in July. — Iyulda Termizda bunchalik issiq bo‘lmasa edi.
  • We wish our flat had a balcony. — Kvartiramizning balkoni bo‘lsa edi.

Be fe’li bilan rasmiyroq uslubda were ishlatiladi: I wish I were taller. I wish it were Friday. Kundalik nutqda was ham to‘g‘ri eshitiladi, lekin yozma ishda were xavfsizroq.

Wish + Past Perfect: o‘tmishni o‘zgartirib bo‘lmaydi

O‘tmishdagi qaror yoki voqeaga afsus bildirganda:

  • I wish I had bought that jacket. Now it’s sold out. — O‘sha kurtkani olganimda edi. Endi tugab qolibdi.
  • He wishes he hadn’t shouted at his sister. — U singlisiga baqirmaganida edi, deb afsuslanyapti.
  • I wish you had told me earlier. — Menga oldinroq aytganingizda edi.
  • Do you wish you had studied abroad? — Chet elda o‘qimaganingizga afsuslanasizmi?
No regrets! — Hech qanday afsus yo‘q! Yelkasini qisib jilmayib turgan yigit
No regrets! — Hech qanday afsus yo‘q! Yelkasini qisib jilmayib turgan yigit

Afsusning teskarisi ham foydali ibora: I have no regrets yoki I don’t regret it — “afsuslanmayman”.

Wish + would: shikoyat va sabrsizlik

Wish + would boshqa odam (yoki narsa) biror ishni qilishini yoki to‘xtatishini xohlaganimizda ishlatiladi. Ohangi ko‘pincha norozi:

  • I wish you would stop checking your phone at dinner. — Kechki ovqatda telefonga qarashni to‘xtatsang edi.
  • I wish the bus would come. We’ve been waiting for forty minutes. — Avtobus kelsa edi.
  • I wish it would stop raining. — Yomg‘ir to‘xtasa edi.

Ikkita cheklov bor:

  1. **O‘zingiz haqida would ishlatilmaydi.** I wish I would… noto‘g‘ri. O‘z odatingizni o‘zgartirmoqchi bo‘lsangiz: I wish I could stop eating sweets yoki I wish I didn’t eat so many sweets.
  2. Doimiy holat uchun emas, harakat uchun. I wish my brother would be taller — xato, bo‘y harakat emas. To‘g‘risi: I wish my brother were taller.

If only: kuchliroq, hissiyotli

If only ham wish qoidasiga bo‘ysunadi, lekin ko‘pincha undov bilan va yolg‘iz gap sifatida aytiladi:

  • If only I had a car! — Qani endi mashinam bo‘lsa!
  • If only we had left five minutes earlier! — Voy, besh daqiqa oldin chiqqanimizda edi!
  • If only he would listen to me! — Qani endi u gapimga quloq solsa!

If only dan keyin natija qismi ham kelishi mumkin — shunda u oddiy shart gapga aylanadi: If only I had known, I would have come. Adabiy uslubda I wish dan ko‘ra ta’sirliroq eshitiladi, lekin kundalik gapda I wish ko‘proq.

Wish va hope: “tilayman” tuzog‘i

O‘zbekcha “tilayman” va “umid qilaman” inglizchada uch xil yo‘l bilan aytiladi, va aynan shu yerda eng ko‘p xato chiqadi.

Nima demoqchisizInglizchaMisol
real kelajakka umidhope + present / willI hope you pass the exam. — Imtihondan o‘tishingizga umid qilaman.
haqiqatga zid istakwish + pastI wish you were here. — Shu yerda bo‘lsang edi.
tabrik, tilak (ot bilan)wish + kishi + otI wish you a happy birthday. — Tug‘ilgan kuningiz muborak bo‘lsin.

To‘yda yoki bayramda “Sizga baxt tilayman” demoqchi bo‘lsangiz: I wish you happiness yoki I wish you all the best. Lekin I wish you will be happy — xato, bu yerda hope kerak: I hope you’ll be very happy.

Yaqin qoliplar ham bor: It’s time we went home va I’d rather you didn’t smoke here — ularda ham fe’l o‘tgan zamonga suriladi. Bu iboralar it’s time va would rather sahifasida.

“Qani edi” ni tarjima qilishdagi xatolar

Noto‘g‘riTo‘g‘riIzoh
I wish I have more money.I wish I had more money.hozir haqida — past
I wish I didn’t go to that party yesterday.I wish I hadn’t gone to that party yesterday.o‘tmish — past perfect
I wish I would speak English fluently.I wish I could speak English fluently.o‘zingiz haqida would emas
I wish you pass your exam.I hope you pass your exam.real kelajak — hope
I wish it will be sunny tomorrow.I hope it’ll be sunny tomorrow.wish dan keyin will yo‘q
If only I would have known!If only I had known!o‘tmish — had + V3

Qo‘shnilar haqida: qisqa suhbat

Nigora va uning onasi yangi kvartiraga ko‘chishganiga bir hafta bo‘ldi.

Nigora: Mum, I wish we had stayed in our old flat. I can’t sleep here.

Mum: It’s the neighbours’ dog, isn’t it? I wish it would stop barking at night.

Nigora: And I wish the lift worked. Nine floors every day!

Mum: If only we had checked the building before we signed the contract.

Nigora: Well, at least the view is nice. I wish Dad could see it.

Mum: He’ll come in the spring. I hope the lift is fixed by then.

Oxirgi gapga e’tibor bering: liftning tuzatilishi real kelajak, shuning uchun hope, wish emas.

Mashq: 14 ta gap

A. Qavsdagi fe’lni to‘g‘ri shaklda yozing.

  • 1. I wish I ______ (have) more free time. I’m always busy.
  • 2. She wishes she ______ (not / sell) her old guitar last year.
  • 3. I wish you ______ (stop) leaving your socks on the floor!
  • 4. I wish I ______ (can) drive. I have to take taxis everywhere.
  • 5. If only we ______ (book) the tickets earlier! Now they’re all gone.
  • 6. I wish I ______ (be) better at maths.
  • 7. He wishes he ______ (listen) to his teacher’s advice before the exam.
  • 8. I wish it ______ (stop) snowing. I want to go out.

B. Wish yoki hope?

  • 9. I ______ you enjoy your trip to Khiva.
  • 10. I ______ I were on holiday right now.
  • 11. We ______ you a Happy New Year.

C. Xatoni toping va tuzating.

  • 12. I wish I would have a sister.
  • 13. I wish I didn’t say that to her yesterday.
  • 14. I wish tomorrow will be a holiday.

Javoblar

  • 1. had — hozirgi holat: vaqtim yo‘q.
  • 2. hadn’t sold — o‘tmish, last year.
  • 3. would stop — boshqa odamning odatidan shikoyat.
  • 4. could — hozirgi qobiliyat yo‘q.
  • 5. had booked — o‘tmishga afsus.
  • 6. were (was) — be bilan were rasmiyroq.
  • 7. had listened — imtihondan oldin, o‘tmish.
  • 8. would stop — tashqi narsa (ob-havo) o‘zgarishini xohlash.
  • 9. hope — real kelajak.
  • 10. wish — haqiqatga zid: hozir ta’tilda emasman.
  • 11. wish — wish + kishi + ot, tabrik.
  • 12. I wish I had a sister. — o‘zingiz va holat haqida would yo‘q.
  • 13. I wish I hadn’t said that to her yesterday. — o‘tmish uchun past perfect.
  • 14. I hope tomorrow will be a holiday. yoki I wish tomorrow were a holiday. — birinchisi umid, ikkinchisi (ertaga bayram emasligini bilsangiz) istak.

Shart gaplarning boshqa turlari bilan birga ko‘rish uchun shart gaplar xaritasi sahifasiga o‘ting.

Istak va afsuslarni ovoz chiqarib aytish

I wish ni yozganda to‘g‘ri qo‘yasiz, jonli gapda esa I wish I have ko‘p eshitiladi. BandMate ilovasida Bandi sizdan orzu va o‘tmishdagi qarorlaringiz haqida so‘raydi, siz ovoz chiqarib javob berasiz va fe’l zamonlaridagi xatolarni ko‘rasiz. Hozir sinab ko‘ring: uchta gap ayting — hozirgi hayotingiz haqida I wish I…, o‘tmish haqida I wish I had… va bitta tanishingizning odati haqida I wish he/she would…

BandMate’ni Google’da afzal manba qiling