Grammatika mashqlariO‘zbekcha

Present Simple mashqlari: 4 bosqichda 40 ta topshiriq

Present Simple mashqlari: -s/-es, do/does bilan inkor va so‘roq, xatoni topish va tarjima. 40 ta topshiriq, har bosqichdan keyin javob va izoh.

Shaxmat taxtasida oq qirol va qora ot: bobo har kuni kechqurun shaxmat o‘ynaydi

Eslatma ikki gapda: Present Simple odat, jadval va doimiy holat uchun ishlatiladi, he/she/it bilan fe’lga -s/-es qo‘shiladi (she teaches). Inkor va so‘roqda do/does keladi, does dan keyin esa fe’l yana -s siz qoladi (Does she teach?). Jadval va imlo qoidalari kerak bo‘lsa, avval Present Simple qoidasi sahifasini oching, bu yerda faqat mashq.

Topshiriqlar to‘rt bosqichda, har biri oldingisidan qiyinroq. Hamma gaplar bitta oila haqida: Farg‘onada yashaydigan Karimovlar. Otabek taksi haydaydi, xotini Muqaddas maktabda matematika o‘qitadi, qizi Sevara milliy sertifikatga tayyorlanyapti, o‘g‘li Bekzod kurashga qatnaydi, bobo esa uydagi hamma narsani tuzatadi. Har bosqichdan keyin javoblar bor. Javobni ko‘rishdan oldin o‘z variantingizni daftarga yozing, keyin tekshiring.

1-bosqich: fe’lning to‘g‘ri shakli (1–10)

Qavsdagi fe’lni Present Simple shaklida yozing.

  • 1. Otabek ______ (drive) a taxi in Fergana.
  • 2. His wife Muqaddas ______ (teach) maths at School No. 12.
  • 3. Sevara ______ (revise) for her national certificate exam every evening.
  • 4. Bekzod and his friends ______ (train) at the kurash club three times a week.
  • 5. Grandpa ______ (fix) everything in the house.
  • 6. The first marshrutka ______ (leave) the bazaar at 6:15.
  • 7. Muqaddas ______ (carry) a heavy bag of notebooks to school.
  • 8. Our neighbour ______ (buy) fresh non from the tandir every morning.
  • 9. The children ______ (do) their homework at the kitchen table.
  • 10. It ______ (snow) in Fergana only a few days a year.

1-bosqich javoblari

1 — drives; 2 — teaches; 3 — revises; 4 — train; 5 — fixes; 6 — leaves; 7 — carries; 8 — buys; 9 — do; 10 — snows.

  • 3. Revise -e bilan tugaydi, faqat -s qo‘shiladi. Revisees degan shakl yo‘q.
  • 4 va 9. Ega ko‘plikda (Bekzod and his friends, the children), shuning uchun -s kerak emas. Egadagi and ikki kishini bildiradi, demak “ular”.
  • 7 va 8. Carry: undosh + y → carries. Buy: unli + y → buys, y o‘zgarmaydi.
  • 10. Ob-havo haqidagi gapda ega it, fe’l -s oladi.

2-bosqich: inkor va so‘roq (11–20)

A. Gapni inkor shaklga o‘tkazing.

  • 11. Grandpa watches the news on TV.
  • 12. The shops in our mahalla close early.
  • 13. Sevara has breakfast before school.
  • 14. I remember his phone number.
  • 15. This phone charges fast.

B. So‘roq gap tuzing. 16 va 17 ga qisqa javob ham yozing.

  • 16. Otabek / work / on Sundays? (ha)
  • 17. the twins / go / to the same school? (yo‘q)
  • 18. what / your mother / cook / on Fridays?
  • 19. how much / a kilo of apples / cost / at the bazaar?
  • 20. who / live / in that big house?

2-bosqich javoblari

  • 11. Grandpa doesn’t watch the news on TV.
  • 12. The shops in our mahalla don’t close early.
  • 13. Sevara doesn’t have breakfast before school. Has inkorda have ga qaytadi.
  • 14. I don’t remember his phone number.
  • 15. This phone doesn’t charge fast. Phone = it.
  • 16. Does Otabek work on Sundays? — Yes, he does.
  • 17. Do the twins go to the same school? — No, they don’t.
  • 18. What does your mother cook on Fridays?
  • 19. How much does a kilo of apples cost at the bazaar? Ega a kilo, birlik, apples ga qaramang.
  • 20. Who lives in that big house? Bu yerda who ega o‘rnida turibdi, shuning uchun does kerak emas va fe’l -s oladi. Who does live…? xato. Bu turdagi savollar haqida batafsil: subject va object savollar.

3-bosqich: xatoni toping (21–30)

Har gapda bitta xato bor. Uni toping va to‘g‘ri gapni yozing.

  • 21. My uncle haves a small shop near Chorsu.
  • 22. Sevara don’t like getting up early.
  • 23. Do Bekzod speak Russian?
  • 24. How often does your brother goes to the gym?
  • 25. The trains to Samarkand leaves from the main station.
  • 26. Everybody in my family love plov.
  • 27. She is work at a pharmacy.
  • 28. We usually are tired on Monday evenings.
  • 29. Who does make the tea in your office?
  • 30. My father not smoke.

3-bosqich javoblari

  • 21. My uncle has a small shop near Chorsu.
  • 22. Sevara doesn’t like getting up early.
  • 23. Does Bekzod speak Russian?
  • 24. How often does your brother go to the gym? -s does da turibdi, fe’lga ikkinchi marta qo‘shilmaydi.
  • 25. The trains to Samarkand leave from the main station. Ega trains, ko‘plik. Fe’l oldidagi Samarkand so‘ziga aldanmang.
  • 26. Everybody in my family loves plov. Everybody, everyone, nobody ma’nosi ko‘p bo‘lsa ham grammatikada birlik.
  • 27. She works at a pharmacy. “Ishlaydi”ni is work deb yozish “u — ishlash” degan ma’nosiz gap beradi.
  • 28. We are usually tired on Monday evenings. Chastota ravishi be dan keyin turadi. Tartib haqida: chastota ravishlari.
  • 29. Who makes the tea in your office? 20-savoldagi kabi ega haqida savol.
  • 30. My father doesn’t smoke. Inglizchada not yolg‘iz fe’l oldida turmaydi, unga do/does kerak.

4-bosqich: o‘zbekchadan tarjima (31–40)

  • 31. Singlim Namanganda o‘qiydi.
  • 32. Bu do‘kon yakshanba kuni ishlamaydi.
  • 33. Siz nonni qayerdan olasiz?
  • 34. Bobom har kuni kechqurun qo‘shnisi bilan shaxmat o‘ynaydi.
  • 35. Ular bizning mahallada yashashmaydi.
  • 36. Akang qanday mashina haydaydi?
  • 37. Poyezd Buxoroga soat nechada yetib boradi?
  • 38. Kim ingliz tilini biladi?
  • 39. Buvim hech qachon qahva ichmaydi.
  • 40. Men seni tushunaman, lekin rozi emasman.

4-bosqich javoblari

  • 31. My younger sister studies in Namangan. “Singil” — younger sister, lekin my sister ham to‘g‘ri.
  • 32. This shop doesn’t open on Sundays. Yoki: This shop is closed on Sundays. Do‘kon haqida doesn’t work desangiz, “buzilgan” degan ma’no chiqadi.
  • 33. Where do you buy bread? O‘zbekcha “olasiz” bu yerda “sotib olasiz” degani, shuning uchun buy. Where you buy bread? — do tushib qolgan.
  • 34. My grandpa plays chess with his neighbour every evening.
  • 35. They don’t live in our mahalla. O‘zbekcha “-shmaydi” ko‘plik qo‘shimchasi, inglizchada esa they ning o‘zi yetarli.
  • 36. What car does your brother drive?
  • 37. What time does the train arrive in Bukhara? Shahar nomi bilan arrive in, bino bilan arrive at: arrive at the station.
  • 38. Who speaks English? Yoki Who knows English? Yana ega haqida savol: does yo‘q, fe’lda -s.
  • 39. My grandma never drinks coffee. Never ning o‘zi inkor. Doesn’t never drink — ikki marta inkor, bu xato.
  • 40. I understand you, but I don’t agree. Agree fe’l, shuning uchun I’m not agree emas, I don’t agree.

Ball va keyingi qadam

Har to‘g‘ri javob 1 ball. 16 va 17 da qisqa javob ham to‘g‘ri bo‘lsa, ball beriladi. Tarjimada boshqa to‘g‘ri variant yozgan bo‘lsangiz, uni ham hisoblang: masalan, 32 da is closed ham to‘g‘ri.

BallHolatingizKeyin nima qilish kerak
36–40Present Simple mustahkamIkki zamonni aralashtirib ishlang: Present Continuous mashqlari
27–35Asos bor, bir-ikki tuzoq qolganPastdagi jadvaldan qaysi guruhda xato ko‘pligini toping va o‘sha bandlarni qayta yozing
18–26do/does hali chalkashDo va does qachon ishlatiladi sahifasini o‘qing, keyin 2–3-bosqichni qaytadan ishlang
0–17Mavzu hali yangiQoida sahifasidagi jadvalni o‘rganing, bir necha kundan keyin 1-bosqichdan boshlang

Hamma zamonlarni bir joyda tekshirmoqchi bo‘lsangiz, ingliz tili zamonlar testi 50 savoldan iborat va daraja bo‘yicha bo‘lingan.

Xatolaringiz qaysi guruhga tushdi

Noto‘g‘ri javoblaringiz raqamini quyidagi jadvaldan qidiring. Odatda bitta odamning xatolari bir-ikki guruhda to‘planadi.

Xato turiBandlarQayerdan keladi
-s tushib qolgan1, 2, 5, 10, 26, 34O‘zbek fe’li har shaxsda o‘zgaradi, ingliz fe’li faqat “u”da. Miya bu kichik farqni o‘tkazib yuboradi
-s ikki marta24, 29does ichidagi -s ko‘rinmaydi, shuning uchun fe’lga yana qo‘shiladi
Ortiqcha am/is/are27, 40“Ishlayman” va “rozi emasman”ni so‘zma-so‘z o‘girish
So‘z tartibi28, 33, 39O‘zbekchada ravish va inkor boshqa joyda turadi
Ega haqida savol20, 29, 38Hamma savolga avtomatik do/does qo‘yish odati
Ko‘plik egasi4, 9, 25Egadagi -s ni ko‘rib, fe’lga ham -s qo‘shish

Qaysi guruhda ikkitadan ko‘p xato bo‘lsa, shu turdagi beshta yangi gapni o‘zingiz tuzing: masalan, oilangizdagi har bir kishi haqida bittadan gap.

Bandi bilan kundalik tartib haqida suhbat

Yozma mashqda vaqt bor, suhbatda esa -s ni bir soniyada qo‘yish kerak. BandMate ilovasida Bandi sizdan oilangiz, ishingiz va dam olish kuningiz haqida so‘raydi: What does your father do? How often do you see your grandparents? Siz ovoz chiqarib javob berasiz, keyin qaysi joyda do/does yoki -s tushib qolganini ko‘rasiz. Bu sun’iy intellekt izohi, o‘qituvchi bahosi emas, lekin qaysi xato takrorlanayotganini tez ko‘rsatadi. Bugun bitta ish qiling: 34-gapga o‘xshab, oilangizdagi uch kishining odatini ovoz chiqarib ayting.

BandMate’ni Google’da afzal manba qiling